Şam-SANA
Sala 2025an bû qonaxeke sereke di xebatên Dezgeha Navendî ya Çavdêrîya Darayî de. Dezgehê hewldanên xwe zêde kirin da ku dozên gendelîyê yên ku di serdema rejîma berê de hatibûn kirin eşkere bike.
Lêkolînên dezgehê di 18ê Tîrmeha borî de derxist holê ku di hin sazîyên giştî de binpêkirinên giran hene, ku destê hejmarek berpirsên berê di serdema rejîma revîyayî de di wan de hebû.
Di 23ê Cotmeha borî de, dezgehê binpêkirinên di Sazîya Giştî ya Sîgorteya Civakî de eşkere kirin. Ev yek ji ber şaştîyên di hesabkirina mûçeyên xanenişînîyê de bû ku bû sedema xerckirina mûçeyên zêde bi awayekî nedadperwer di gelek şaxan de.
Her wiha di 23ê Cotmehê de, dezgehê karîbû 46 mîlyar û 790 mîlyon lîreyên Sûrî (bi qasî 3.632 mîlyon Euro) ji bo xezîneya dewletê vegerîne. Ev yek piştî eşkerekirina binpêkirinên di peymaneke dabînkirina şekir de ku di serdema rejîma berê de hatibû îmzekirin, pêk hat.
Di 12ê Mijdara borî de, dezgehê dozeke nû ya gendelîyê di serdema rejîma berê de eşkere kir ku têkildarî dermanên penceşêrê yên dîroka wan derbasbûyî bû. Her wiha dermanên zêde ji bo nexweşên ku hewcedarîya wan bi wan dermanan nebû hatibûn xerckirin.
Di 19ê Mijdara borî de, dezgehê ji SANAyê re ragihand ku di stasyonên hilberîna elektrîkê de binpêkirinên zêdetirî du hezar mîlyar lîreyî (2 trîlyon) hene, ku di peymanên xebat û veberhênanê di dema rejîma berê de hatibûn kirin. Li Stasyona Termîk a Helebê kêmasîyeke mezin di tankên sotemenîyê de hat dîtin, û li Stasyona Termîk a Tişrînê jî 11 hezar ton fîul (mazota reş) kêm hat dîtin ku nirxê wê bi qasî 53 mîlyar lîreyî ye.
Lêkolînên ku di 26ê Mijdara borî de di şaxên Sazîya Genim a Sûrîyê de hatin kirin, nîşan dan ku zirar gihîştiye malê giştî. Li şaxa Helebê xercîyên bargirîyê bi awayekî neqanûnî hatine girtin, li şaxa Qamişlo kêmasî di genimê ter de hat dîtin, û li firna Siqêlbîye ya Hemayê jî kêmasîyeke mezin di hevîrtirşê de hat tespîtkirin.
Di 10ê Kanûna Yekem a borî de, lêkolînan gendelîya darayî di sazîya ku berê jê re dihat gotin “Dar El-Baath” de eşkere kir. Di nav de dabînkirina madeyên nederbasdar û kirîna makîneyên çapkirinê yên kevn û bêkêr hebûn.
Di 17ê Kanûna Yekem a borî de, dezgehê ji SANAyê re eşkere kir ku di Sazîya Giştî ya Sîgorteya Sûrîyê de gendelîyeke îdarî heye ku ji ber biryarên şaş ên Desteya Çavdêrîya Sîgorteyê pêk hatiye.
Di 30ê Kanûna Yekem a borî de, dezgehê dozeke metirsîdar a gendelîyê eşkere kir ku têkildarî lîstina bi fatûreyên kirîna amûr û pêdivîyên pizîşkî di Nexweşxaneya Zanîngeha Himsê de bû.
Di 3ê Kanûna Yekem a 2025an de, rapora dezgehê gendelî di Sazîya Giştî ya Postê de derxist holê. Di nav de endezyarekî agahdarîyê û serokê nivîsgehekê mûçe du caran dizîne.
Di roja dawî ya sala borî de, dezgehê gendelîyeke darayî bi nirxê 7 mîlyar lîreyî di Şirketa Ragihandinê (Telekom) de li şaxên Gundewarê Şamê û Dêrezorê eşkere kir. Lêkolîn hîn li ser şaxên din ên parêzgehan berdewam dikin û dosya li ber dadgehê ye.
Dezgeha Navendî ya Çavdêrîya Darayî xebatên xwe berdewam dike da ku mafên dewlet û welatîyan vegere û malê giştî biparêze. Her wiha bi awayekî şefaf dozên gendelîyê yên serdema rejîma berê bi rêya vîdyoyên heftane di rûpelên xwe yên fermî de belav dike.
