Boston-SANA
Lêkolîneke nû ku ji alîyê lêkolînerên Koleja Bijîşkî ya Zanîngeha Harvard a Amerîkî ve hatiye kirin, dîyar kir ku hin bezên di şaneyên laş de, dikarin hinekî rê li ber îltihabê bigirin, lê belê gava ku ew kom dibin û bi hin awayan hevkirdarîyê lev dikin, dibin sedema çalakbûn û berdewambûna îltihabê, ev yek jî dikare bibe sedema pêşketina çend nexweşîyên kronîk.
Malpera zanistî ya Medical Express îro Şemîyê da xuyakirin ku lêkolîneran di vekolîneke zanistî de rola cureykî bezê ku bi navê “Fosfolîpîdên Oksîdî” tê naskirin vekolaye. Fosfolîpîdên Oksîdî ew cureyê bez e ku di nava avakirina parzûnên şaneyan de cih digire û dema ku bi oksîjenê re tev digere an rastî “stresa oksîdî” tê, taybetmendîyên wî tên guhertin.
Dema ku hevsengî di navbera gerdan têk diçe ku dikarin zirarê bidin şaneyan, an pergalên wan ên parastinê, stresa oksîdî çêdibe. Gava ev yek çêdibe jî, dibe ku hin bezên di parzûnên şaneyan de biguherin, di encamê de hin gerd çêdibin ku dikarin peyaman bişînin ku ew peym bandorê li awayê bersivdana pergala parastinê bikin.
lêkolîneran dîyar kir ku bandora van bezan bi cure, miqdar û şert û mercên derdora wan ve girêdayî ye; dema ku hin gerd ji bo demeke kurt tên hilberandin, dibe ku ji bo çalakirina bersivên parastinê yên di laş de, bibin alîkar, lê belê kombûna cureyên din ji wan, dibe ku bibe sedema berdewambûna çalakîya şaneyên parastinê û dirêjkirina maweya îltihabê, ev yek jî îhtîmala zirardana toximan zêde dike.
Her di vê çarçoveyê de, lêkolîneran amaje bi wê yekê kir ku çend rewşên nexweşîyê bi van bezan ve girêdayî ne, ji wan levketina gedeyê (metabolîzm), nexweşîyên rovîyên îltihabgirtî, û hin tevlîhevîyên damarî yên dejeneratîf. Her wiha dibe ku ev bez, bandorê li jîngeha derdora girêkan bikin, ji ber ku hin ji wan dikarin çalakîya şaneyên “T”ê qels bikin. Ev şane yên parastinê ne û alîkarîya laş dikin da ku şaneyên penceşêrê nas bikin û êrîşî wan bikin; di encamê de, dibe ku rê bidin girêkan ku ji beşeke pergala parastinê birevin.