Lazkiye’de geçiş dönemi adaleti kapsamında yaklaşık 40 şikayet inceleme ve soruşturma aşamasında bulunurken, 20 dosya soruşturmaya sevk edildi, 12 kişi tutuklandı.
Lazkiye (SANA) – Lazkiye’de geçiş dönemi adaleti kapsamındaki davalar, yaklaşık 40 şikayetin incelendiği ve 20 dosyanın soruşturma birimine sevk edildiği özel bir yargı sürecine girdi.
Lazkiye Geçiş Dönemi Adaleti Soruşturma Hakimi Muhammed Ali Itır, 21 Eylül’de SANA’ya yaptığı açıklamada, sürecin Adalet Bakanı ile Yüksek Yargı Konseyi tarafından 29 Haziran 2026 tarihinde yayımlanan 1751 sayılı karar ile Yüksek Yargı Konseyi tarafından yayımlanan ve illerde geçiş dönemi adaleti dosyalarına bakacak uzmanlaşmış daire ve hakimlerin belirlenmesine ilişkin 1776 sayılı kararın ardından başladığını belirtti.
Itır, geçiş dönemi adaleti dosyasından sorumlu savcılığın Adliye Sarayı’nda mağdurların şikayetlerini almaya başladığını ve bunları, soruşturmaların genişletilmesi, delil ve ifadelerin toplanması amacıyla yetkili güvenlik ve kolluk birimlerine sevk etmeden önce hukuki incelemeye tabi tuttuğunu söyledi.
Itır, soruşturma sonuçlarının yeniden savcılığa gönderildiğini ve burada tutanakların incelenerek şüphelilere isnat edilen eylemlerin hukuki suç niteliğinin belirlendiğini, ardından dosyaların yetkili soruşturma hakimine sevk edildiğini belirtti.
Davacılar için yasal güvenceler
Itır, soruşturma hakiminin şüpheliyi sorguladığını, kendisine isnat edilen olay ve delillerle yüzleştirdiğini ve tanıkları dinlediğini belirtti. Hakimin ayrıca gerekli delillerin temin edilmesi amacıyla ilgili kamu kurumlarına başvurduğunu ifade eden Itır, soruşturma işlemlerinin mağdurlar olan şahsi davacılar ile şüpheliler için yasal güvenceleri içerdiğini vurguladı.
Itır, soruşturmaların tamamlanmasının ardından soruşturma hakiminin mevcut deliller doğrultusunda karar verdiğini belirtti. Buna göre, yasal şartların oluşması halinde tutuklu şüphelinin yetkili Ağır Ceza Mahkemesine sevk edilebildiğini, delillerin yetersiz olması halinde ise hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiğini söyledi. Itır, soruşturma hakiminin kararlarına karşı yetkili sevk hakimi önünde itiraz yolunun açık olduğunu kaydetti.
Dosyalar kapsamında 12 kişi tutuklu
Itır, geçiş dönemi adaleti dosyalarının karmaşık ve özel bir niteliğe sahip olduğunu, belirli bir suç türüyle sınırlı kalmadığını belirtti. Dosyaların cinayet, zorla kaybetme, zorla yerinden etme ve diğer eylemler dahil olmak üzere ağır insan hakları suç ve ihlallerine ilişkin olayları içerebildiğini belirten Itır, her olayın hukuki suç niteliğinin soruşturma sonuçları ve mevcut delillere göre belirleneceğini ifade etti.
Itır’ın verdiği bilgilere göre, hâlihazırda sevk edilen dosyalar kapsamında 12 kişi soruşturma hakiminin önünde tutuklu bulunuyor. Ayrıca geçiş dönemi adaleti sisteminin kurulmasından önce soruşturma hakimlerinin önünde görülmekte olan bazı davalar da olayların bu sistemin görev alanına girmesi nedeniyle ilgili birimlere sevk edildi.
Itır, şikayetlerin olağan yasal yollarla sunulduğunu, savcılığın ise mağdurların insani koşullarını gözetmek amacıyla daha kolaylaştırılmış bazı işlemler uyguladığını belirtti. Bu kapsamda bazı tanıkların bulunduğu yerlere gidilerek ifadelerinin alınmasının da yer aldığını söyledi.
Delil toplamada zorluk
Itır, bu davalarda delil toplamanın özel zorluklarla karşı karşıya olduğunu belirtti. Bazı olayların yaklaşık 10 veya 15 yıl öncesine dayanmasının delillere ve tanıklara ulaşmayı daha zor hale getirdiğini ifade eden Itır, savcılık ve ilgili birimlerde 40 şikayetin hâlen inceleme veya soruşturma aşamasında olduğunu, bunlardan şu ana kadar 20 dosyanın soruşturma birimine ulaştığını söyledi.
Adalet Bakanlığı, 21 Haziran 2026’da Suriye’nin tüm illerindeki adliyelerde geçiş dönemi adaleti sürecine yönelik uzmanlaşmış yargı dairelerinin oluşturulduğunu açıklamıştı. Bu adım, suç işleyenlerin yasal olarak hesap vermesine ilişkin işlemlerin hızlandırılması ve geçiş dönemi adaletinin uygulanması amacıyla atılmıştı.
Y.K / R.Y/A.B
