İSTANBUL (SANA) – İstanbul’da yaşayan çok sayıda Suriyeli ailenin Suriye’ye dönmesi, bu yıl Ramazan ayında şehirde belirgin bir boşluk oluşturdu. Özellikle Suriyelilerin yoğun olarak yaşadığı Fatih, Esenyurt, Bağcılar ve Kayaşehir gibi semtlerde, önceki yıllara kıyasla farklı bir tablo dikkat çekiyor. Bu mahallelerde uzun süredir günlük yaşamın bir parçası haline gelen Suriyeli lehçelerin sesi artık daha az duyuluyor.
Suriyelilerin kendi şehir ve köylerinde alıştıkları Ramazan gelenekleri İstanbul’da büyük ölçüde sürse de, Suriye’ye doğru başlayan kademeli dönüş süreci bu yıl atmosferde belirgin bir değişim yarattı. Bu durum, İstanbul’daki Ramazan manzarasının gerçekten değişip değişmediği sorusunu da gündeme getiriyor.
Daha Düşük Yoğunlukta Bir Hareketlilik
Kayaşehir’de bir Suriye şavurma restoranında çalışan Ömer Debbur, SANA’ya yaptığı açıklamada, çok sayıda Suriyelinin ayrılmasına rağmen Ramazan pazarlarında hareketliliğin sürdüğünü, ancak önceki yıllara kıyasla daha düşük seviyede olduğunu söyledi. Debbur, özellikle Ramazan aylarında düzenli olarak gördüğü bazı müşterilerin artık gelmediğini belirtti.

Debbur, “Bu yıl ailelerin ilgisi daha çok hafta sonlarında yoğunlaşıyor. Ramazan akşamları ise önceki yıllara göre daha sakin geçiyor” dedi ve birçok Suriyelinin dönüşünün mahalledeki ticari hareketliliği genel olarak etkilediğini ifade etti.
İftar Davetlerinde Azalmaİftar Davetlerinde Azalma
Yaklaşık dokuz yıldır İstanbul’da yaşayan Yasin Beznko ise, geçmiş yıllarda iftar sofralarında ya da teravih namazında camide bir araya geldiği bazı akraba ve arkadaşlarının artık şehirde olmamasının sosyal açıdan belirgin bir boşluk yarattığını söyledi. Beznko’ya göre bu duyguyu, henüz Suriye’ye dönmemiş birçok Suriyeli de paylaşıyor.

Beznko, bu yıl iftar sofralarında yapılan sohbetlerin çoğu zaman geri dönen kişilerin anılması etrafında şekillendiğini ifade etti. Önceki yıllarda bu buluşmaların dayanışmayı güçlendiren ve gurbetin zorluklarını hafifleten bir alan olduğunu belirten Beznko, bazı ailelerin dönüşüyle birlikte bu sosyal toplantıların azaldığını ve Ramazan buluşmalarının önceki yıllara göre daha sakin geçtiğini dile getirdi.
Yüksek Fiyatlar ve Suriyeli Ürünlere Talepte Düşüş
Öte yandan İstanbul’daki Suriyeli esnafa göre karşılaşılan zorluklar yalnızca bazı ailelerin şehirden ayrılmasıyla sınırlı değil.
İstanbul’da ticaretle uğraşan Velid El-Halebi, Suriyeli ürünlere olan talebin önceki yıllara göre azaldığını belirterek bunun yalnızca Suriye’ye dönüşlerle açıklanamayacağını, artan fiyatların da önemli bir etken olduğunu söyledi.
El-Halebi, “Fiyatların yükselmesi ve satın alma gücünün düşmesi birçok kişiyi alışverişlerini azaltmaya yöneltti. Bu nedenle talepteki düşüşün ne kadarının dönüşlerden, ne kadarının ekonomik koşullardan kaynaklandığını ayırt etmek zor” dedi.

Halebi ayrıca birçok Suriyeli ailenin fiyat artışlarına rağmen Ramazan geleneklerini mümkün olduğunca korumaya çalıştığını, ancak bunu yaparken satın aldıkları miktarları azalttıklarını veya bazı ürünleri daha ucuz alternatiflerle değiştirdiklerini ifade etti.
Yeni Koşullara Uyarlanan Gelenekler
Kalmak ile geri dönmek arasında İstanbul’daki Suriyeli toplumu, günlük yaşamın birçok ayrıntısını yeniden şekillendirdiği sakin bir geçiş sürecinden geçiyor. Bu değişim, beraberinde getirilen Ramazan geleneklerinin de yeni koşullara uyarlanmasına yol açıyor.
Dönüş Hareketliliği ve Sosyoekonomik Etki
Türk resmi verilerine göre, kısa süre önce yayımlanan ve Anadolu Ajansı tarafından aktarılan bilgilere göre, Türkiye’den Suriye’ye gönüllü olarak dönen Suriyelilerin sayısı 1 milyon 366 bin 215 kişiye ulaştı. Bu durum, Türkiye’deki Suriyeli toplumunun sosyal ve ekonomik yapısını doğrudan etkileyen devam eden bir hareketliliğe işaret ediyor.
N.W.A / R.Y