BM Suriye Komisyonu, İsrail’in Kuneytra ve Dera’daki askeri faaliyetleri ile çocukları alıkoymasının savaş suçu niteliği taşıdığını vurgularken, Suriye’nin toparlanma sürecinde atılan adımların önemine dikkat çekti.
Cenevre (SANA) – Birleşmiş Milletler Bağımsız Uluslararası Suriye Araştırma Komisyonu Üyesi Fionnuala Ní Aoláin, İsrail’in Suriye topraklarındaki ihlallerinin savaş suçu niteliği taşıdığını belirterek, işgal varlığının genişletilmesinin Suriye’nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü hedef aldığını bildirdi.
BM Bağımsız Uluslararası Suriye Araştırma Komisyonu Üyesi Fionnuala Ní Aoláin, Cenevre’de düzenlenen basın toplantısında, devrik rejimin düşüşünün üzerinden iki yıl yaklaşırken Suriye’nin umut verici büyük dönüşümler yaşadığını, Halk Meclisi gibi temsil yetkisine sahip bir yasama organının kurulmasının ve milyonlarca Suriyelinin ülkesine dönmesinin Suriye’nin toparlanması ve halkının hayallerinin gerçekleşmesi adına hayati önem taşıdığını kaydetti.
Kuneytra ve Dera’daki ihlaller
Komisyonun Suriye’nin farklı bölgelerini ziyaret ederek vatandaşlarla görüştüğünü aktaran Ní Aoláin, Suriyelilerin komisyona aktardığı en büyük şikayetin süregelen İsrail ihlalleri olduğunu belirtti.
Geçen temmuz ayında Kuneytra ve Dera’ya gerçekleştirdikleri ziyarette bu ihlallerin yerel topluluklar üzerindeki etkisine şahit olduklarını ifade eden Ní Aoláin, Suriyeliler ülkelerini ve hayatlarını yeniden kurmaya çalışırken sık sık düzenlenen baskınlara, aramalara, geçici kontrol noktaları ağına ve Suriye topraklarında kurulan askeri altyapıya tanıklık ettiklerini, bunun da sivillerin yaşamını büyük ölçüde etkilediğini vurguladı.
İsrail’in aralarında çocukların da bulunduğu yüzlerce sivili tutukladığını bildiren Ní Aoláin, bu kapsamda 49 çocuğun Suriye topraklarından alıkonularak sınır ötesine, İsrail içine götürüldüğünün tespit edildiğini açıkladı. Ní Aoláin, bu eylemlerin savaş suçu niteliği taşıdığının altını çizerek, komisyonun İsrail işgal varlığının genişletilmesinden duyduğu derin kaygıyı dile getirdi ve bu uygulamaların derhal son bulması gerektiğini kaydetti.
Geçiş dönemi adaleti ve sivil toplumun rolü
Komisyon üyesi Munia Ammar, 2011 yılından bu yana işlenen ihlallerin bıraktığı ağır miras nedeniyle Suriye’deki durumun sarf edilen çabalara rağmen hala karmaşık olduğunu ve halkta büyük bir korku yarattığını ifade etti.
İçerideki ve dışarıdaki Suriyeli sivil toplum kuruluşlarının komisyonun temel bilgi kaynağı ve geçiş dönemi adalet sürecinin gerçek bir ortağı olduğunu dile getiren Ammar, ifade özgürlüğü, örgütlenme, eleştiri ve katılım haklarının güvence altına alınarak sivil toplumun bu süreçte aktif rol almasının şart olduğunu vurguladı.
Ammar, geçiş dönemi adaletiyle ilgili yasa tasarısının mağdurların haklarını iade etmesi, itibarını geri kazandırması ve ihlallerin ardındaki gerçekleri, boşlukları ve eksiklikleri gün ışığına çıkarması açısından son derece önemli olduğunu kaydetti.
BM ile Suriye makamları arasında işbirliği
Suriye hükümeti ve Ulusal Geçiş Dönemi Adaleti Komisyonu ile kurumları inşa etmek ve reform yapmak adına işbirliği içinde çalıştıklarını belirten Ammar, bunun gerçeğin aydınlatılmasıyla mümkün olacağını, komisyonun diğer BM mekanizmalarıyla işbirliği içinde birçok ihlali soruşturduğunu ifade etti. Ammar, komisyonun uluslararası insancıl hukuku ve uluslararası insan hakları hukuku ihlallerinin soruşturulması ve yargılanması konusunda Suriye makamlarıyla hiçbir istisna olmaksızın eşit şartlarda işbirliği yapmaya hazır olduğunu bildirdi.
Öte yandan, Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanlığı Uluslararası Örgütler Dairesi İnsan Hakları ve Uluslararası Antlaşma Organları Dairesi Başkanı Yasir El-Farhan, Cenevre’de BM İnsan Hakları Konseyi’nin 63. oturumunda yaptığı konuşmada, Suriye hükümetinin uluslararası insan hakları mekanizmalarıyla işbirliğini sürdürdüğünü ve bunun ulusal çabalara destek verdiğini belirtti. El-Farhan, Suriye yargısının anayasal bildirge, ulusal yasalar ve uluslararası standartlara dayanan ulusal bir süreci başlattığını ve ihlallerle suçlanan bazı kişiler hakkında mahkeme kararlarının çıktığını kaydetti.
R.H / İ.K/M.A
