El-Şeybani, Suriye’nin adalet, egemenlik ve devlet kurumlarının yeniden inşası temelinde savaş ve yıkım dönemini geride bırakarak kapsamlı bir toparlanma sürecine girdiğini belirtti.
Kahire (SANA) – Suriye’nin diplomasi, ekonomi, güvenlik ve geri dönüş alanlarında ilerleme kaydettiğini vurgulayan El-Şeybani, ülkenin Arap dünyasındaki etkin rolünü yeniden güçlendirdiğini ifade etti.
Suriye Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanı Esad Hasan El-Şeybani, Suriye’nin kardeşler ülkeler arasındaki doğal konumuna yeniden kavuştuğunu, bir yük ve külfet değil, omuz veren ve destek olan bir ülke haline geldiğini vurguladı.
El-Şeybani, Suriye’nin 15 yıl süren zorlu bir dönemi geride bırakarak, enkazın altından yeniden ayağa kalkan bir ekonomi ve baştan inşa edilen kurumlar temelinde kapsamlı bir yeniden yapılanma sürecine girdiğini belirtti.
El-Şeybani, bugün Kahire’de düzenlenen Arap Birliği Konseyi’nin 166. dönem bakanlar düzeyindeki toplantıları kapsamında Arap dışişleri bakanları toplantısında yaptığı konuşmada, “Bugün Arap dünyasının ortak çatısı altında, safları sıklaştırmamızı ve vizyonlarımızı birleştirmemizi gerektiren bir dönemde toplanıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Adalet ve devlet inşası
El-Şeybani, Suriye’nin bugün devrik rejimin sistematik biçimde açtığı toplumsal yaraları adalet ve açık diyalogla iyileştirdiğini belirterek, Süveyda’da barışın tesisine yönelik üçlü yol haritasının uygulanmasının, kentin ulusal dokuya onurlu şekilde entegrasyonunu ve bu köklü toplumsal kesimin mensuplarının vatandaşlık hak ve yükümlülüklerinden tam olarak yararlanmasını güvence altına almak amacıyla kararlılıkla sürdüğünü ifade etti.
El-Şeybani, bu süreci baltalamaya yönelik her türlü girişime karşı kararlılıkla duracaklarını vurguladı.
El-Şeybani, silahın yalnızca devletin elinde bulunmasının ve caydırıcılık kararının, Suriyelileri tek bir vatan çatısı altında korumak amacıyla devletin elindeki mutlak bir egemenlik hakkı olduğunu vurguladı.
Bu vatanın, yerinden edilenlerin dönüşü ve yeniden inşa için diyaloğu yol olarak benimsediğini, yalnızca yas bırakan şiddet döngülerinin önünü kestiğini belirtti.
El-Şeybani, tüm zorluklara rağmen Suriyelilerin 15 yıllık yıkım ile 50 yıllık baskı ve sistematik tahribatı geride bırakarak, 20 ay içinde ayağa kalktığını ve Suriye’yi kriz yönetiminden ülkenin imar sürecine taşıdığını belirtti.
Adalet ve egemenlik temelinde yeni dönem
El-Şeybani, Suriyelilerin Cumhurbaşkanı Ahmed El-Şara liderliğinde, milyonlarca insanı yerinden eden ve Suriyelilerin hayatlarına mal olan kanlı baskı dönemini sona erdiren kritik başarılara imza attığını belirtti.
El-Şeybani, Suriyelilerin adalet ve egemenliği temel alan yeni bir dönemin temellerini attığını, cezaevlerinin bodrumlarının boşaltıldığını ve devrik rejimin güvenlik aygıtlarının dağıtılmasıyla Suriyelilerin özgürlük hayalini yeniden solumaya başladığını ifade etti.
El-Şeybani, bu toparlanma sürecini korumak amacıyla silahlı grupların entegre edildiğini ve ulusal ordunun, silahın yalnızca devletin elinde bulunması ilkesi temelinde yeniden yapılandırıldığını belirtti.
Savaş suçlarına karışan binlerce kişinin adalete teslim edildiğini kaydeden El-Şeybani, gerçek şeffaflığın temellerini atan bir adım olarak bağımsız insan hakları kuruluşlarının faaliyetlerini açık şekilde yürütebilmeleri için önlerinin açıldığını ifade etti.
El-Şeybani, ülkenin birliğinin sağlandığını, bölünme projeleri ile ülke coğrafyasının bazı parçalarını koparmaya yönelik girişimlerin boşa çıkarıldığını belirtti.
Suriye’nin kuzeydoğusunda ulusal bir başarı hikâyesi yazıldığını kaydeden El-Şeybani, Cezire bölgesinin barışçıl bir mutabakatla yeniden vatanın merkezine kazandırıldığını, devlet kurumlarının bölgeye geri döndüğünü ve onlarca yıllık dışlanmışlığın sona erdiğini ifade etti.
El-Şeybani ayrıca, Kürtlerin meşru haklarının eksiksiz şekilde yeniden teslim edildiğini ve ortak kimliğin temel unsurlarından biri olarak konumlarının güçlendirildiğini belirtti.
güvenlik, eğitim ve ekonomi
El-Şeybani, bu adımların Suriyelilerin yaralarını kendi imkanlarıyla sarabilme ve kültürel çeşitliliği ülkenin birliğini ve bağımsızlığını koruyan bir inşa gücüne dönüştürme kabiliyetine dair dünyaya kesin bir kanıt sunduğunu vurguladı.
El-Şeybani, “Egemenlik ancak kurumların sağlamlığıyla tamamlanır. Bu nedenle parlamentonun çatısı altında başlayan bir iç kalkınmanın temellerini attık. Halk, modern Suriye’nin ilk Halk Meclisini seçerek özgür iradesini yeniden kazandı. Bu meclis, kapsamlı inşa sürecinde Suriye’nin çeşitliliğini ve zenginliğini yansıtıyor.” ifadelerini kullandı.
El-Şeybani, güvenlik ve savunma sektöründe ulusal kurumların, sınırları koruma ve egemenliği muhafaza etme yönündeki temel görevlerine odaklanmaları amacıyla yeniden yapılandırıldığını belirtti.
El-Şeybani, bu kapsamda silah kaosuna son veren, caydırıcılık yetkisini devletin elinde toplayan ve kapsamlı bir güvenlik şemsiyesi oluşturan bir askeri doktrinin yerleştirildiğini ifade etti.
El-Şeybani, eğitim ve yükseköğretimin hükümetin öncelikleri arasında ilk sıralarda yer aldığını belirterek, yüz binlerce çocuk ve gencin kampların zorlu koşullarından yeniden okul sıralarına ve üniversite amfilerine döndüğünü ifade etti.
Bilim ve eğitim kurumlarının, düşüncenin geliştiği, yaratıcılığın yeşerdiği ve gelecek nesilleri kaybolmaktan koruyan merkezler haline gelmesi amacıyla onarım çalışmalarının sürdürüldüğünü kaydetti.
El-Şeybani, güvenlik ve bilgi alanındaki bu güçlenmenin, vatandaşın onurunu ön planda tutan bir ekonomik süreçle birlikte ilerlediğini belirtti.
Temel ihtiyaç maddelerinde yaşanan krizlerin sona erdirildiğini, ücretlerin artırıldığını ve ülkenin kendi halkının emeğine ve topraklarının zenginliklerine dayanması amacıyla ulusal üretim çarkının yeniden harekete geçirildiğini ifade etti.
Diplomasi ve geri dönüş
El-Şeybani, Suriye’nin bu kazanımların meyvelerini Sezar Yasası’nın yürürlükten kaldırılması, ABD ve Avrupa yaptırımlarının kaldırılması ve 47 yılın ardından teröre destek veren ülkeler listesinden çıkarılmasıyla topladığını belirtti.
El-Şeybani ayrıca, Suriye’nin diplomatik alanda halkının iradesine uzun süre karşı duran güçleri etkisiz hale getirmeyi başardığını ifade etti.
El-Şeybani, ülkenin kurtuluşun arifesinde Şam’da faaliyet gösteren yalnızca 5 büyükelçilikten, 100’den fazla ülke ve kuruluşla uluslararası ilişkilere ulaştığını belirtti.
El-Şeybani, bu sürecin en değerli sonucunun 3 milyon 700 bin göçmen ve yerinden edilmiş kişinin kentlerine ve köylerine dönmesi olduğunu kaydederek, kamplarda yaşayanların sayısının öncekinin dörtte birine gerilediğini ve gelecek yılın sonunda kampların tamamen ortadan kalkmasının beklendiğini ifade etti.
El-Şeybani, uluslararası finans kuruluşlarının önümüzdeki iki yıl içinde yüzde 10’un üzerinde ekonomik büyüme öngördüğünü belirterek, Suriye’nin yaptırım kuşatmasını kırma çabalarına destek veren ve devrim yıllarında Suriyelilere kapılarını açan tüm kardeş ve dost ülkelere teşekkür etti.
Suriye’nin bugünkü kazanımları kendisi ve kardeşleri için bir nimet
El-Şeybani, Suriye’nin coğrafi ve tarihi konumu gereği etkisinin kendi halkının ötesine uzandığını belirterek, devrik rejimin bu avantajı kötüye kullanarak kriz, terör ve göç dalgaları ihraç eden bir felakete dönüştürdüğünü ifade etti.
El-Şeybani, Suriye’nin bugün kazanımlarının hem kendisi hem de kardeşler ülkeler için bir nimet ve onların kalkınmasının temel taşı olduğunu vurguladı.
El-Şeybani, Şam’ın bölgesel barışın korunmasında etkin bir ortak haline geldiğini, terör ve sınır aşan suçların kökünü kazımak için çalıştığını ve şeffaflık ile yakın işbirliğini esas alan yeni bir dönemin temellerini attığını belirtti.
El-Şeybani ayrıca, ticaret koridorları üzerinden bölgesel bağlantının güçlendirilmesi, enerji akışının güvence altına alınması ve sınırların kalkınmanın can damarlarına dönüştürülmesi için çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti.
El-Şeybani, Suriye’nin 2027 yılı için Arap kuruluşları ve fonlarının programlarına derhal dahil edilmesi çağrısında bulundu.
Şam’da düzenlenmesi planlanan Arap Sanayi Fuarı’na himaye sağlanması için davette bulunulduğunu ve fuarın gelecek vadeden ortak bir ekonominin başlangıç platformu olmasının hedeflendiğini açıkladı.
Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanı El-Şeybani, “Suriye, Arap ulusal güvenliğinin merkezindeki konumuna yeniden omuz veren ve destek olan bir ülke olarak döndü. ABD-İsrail-İran savaşının başlamasından bu yana, Körfez ülkeleri ve Ürdün’deki kardeşlerimize yönelik acımasız İran saldırıları karşısında onlarla tam dayanışma içinde olduğumuzu ilan ettik. Arap coğrafyamızın güvenliğinin kendi güvenliğimizin doğal bir uzantısı olduğunu vurguladık. Herhangi bir Arap toprağının başkalarının hesaplaşma alanına dönüştürülmesini veya topraklarımızın herhangi bir saldırı için üs olarak kullanılmasını kesinlikle reddettik. Özellikle kardeş komşu ülkelerle diyalog, güvenlik ve ekonomik işbirliği yollarını açıkça ortaya koyduk; devletin denetimi dışında silahların yayılmasından kaynaklanan krizlerin çözümü için doğrudan askeri müdahaleyi reddettik.” ifadelerini kullandı.
İsrail saldırılarını ve ihlallerini sona erdirmek için çalışıyoruz
El-Şeybani, işgal altındaki Golan Tepeleri meselesine ilişkin şunları söyledi: “Kolombiya kısa süre önce Suriye toprağı olan Golan Tepeleri’nin ilhakını tanımaya cüret etti. Bu kararı kınamanızı takdirle karşılıyoruz. Önünüze iki adım koyuyoruz: New York’taki Arap Grubu’nun bu kınamayı Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. dönem kararına dahil etmekle görevlendirilmesi ve Bogota’ya Arap haklarının devredilemez olduğunun resmen bildirilmesi.”
El-Şeybani, bu siyasi gelişmelerin, zaman kazanarak yeni nüfuz alanları dayatmayı ve Suriye’nin toparlanma sürecini sekteye uğratmayı amaçlayan işgalci bir yaklaşımın yansıması olan açık bir İsrail tırmanışıyla eş zamanlı yaşandığını belirtti.
El-Şeybani, “Bu kibir karşısında kararlılıkla duruyor, ülkemizi yeniden inşa etme çabalarımızı dağıtacak bir çatışmaya sürüklenmeyi reddediyoruz. Buna karşılık diplomatik çözüm seçeneğine bağlılığımızı sürdürüyor ve bunu hayata geçirmek için ciddi şekilde çalışıyoruz.” ifadelerini kullandı.
El-Şeybani, “Saldırıların, gözaltıların ve ihlallerin sona erdirilmesi, 8 Aralık 2024 öncesindeki hatlara geri çekilmesi ve 1974 Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması kapsamındaki yükümlülüklere tam olarak dönülmesini amaçlayan, ABD arabuluculuğundaki müzakerelere katılıyoruz.” ifadelerini kullandı.
El-Şeybani, bu sürecin Suriye’nin Golan Tepeleri üzerindeki egemenliğinin pekiştirilmesini ve ulusal ordusunu inşa etme konusundaki mutlak egemenlik hakkının güvence altına alınmasını sağladığını vurguladı.
El-Şeybani ayrıca, Suriye’nin Golan Tepeleri üzerindeki egemenliğine ilişkin destekleyici tutumları dolayısıyla Arap Birliği’ne teşekkür etti.
El-Şeybani sözlerini şöyle tamamladı: “Önümüzdeki yıllar, gururla anılacak tarihi bir Suriye başarı hikayesinin doğuşuna tanıklık edecek. Suriye, bir yük ve külfet olarak değil, omuz veren ve destek olan bir ülke olarak geri döndü.”
V.K / M.Y / E.D
