ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen müzakerelere ilişkin “anlaşmanın herkes için harika olması gerektiğini, aksi takdirde hiçbir anlaşma yapılmayacağını” belirterek, aksi durumda “daha önce hiç olmadığı kadar güçlü bir şekilde savaş meydanına dönme” uyarısında bulundu.
Başkentler (SANA) – ABD Başkanı Donald Trump‘ın bugün yaptığı açıklamalar, İran ile devam eden müzakereleri çevreleyen siyasi gerilimi artırdı. Washington yönetimi müzakerelerde “büyük ilerleme” kaydedildiğini belirtirken, İran tarafı hızlı bir anlaşmaya varılması konusunda temkinli yaklaşıyor.
“Obama dönemindeki felaketi tekrarlamayacağım”
Trump, “Truth Social” platformu üzerinden yaptığı açıklamada, herhangi bir anlaşmanın “anlamlı ve büyük” olması gerektiğini, aksi takdirde masaya oturmayacağını vurguladı. Eski Başkan Barack Obama döneminde imzalanan nükleer anlaşmayı “felaket” olarak nitelendiren Trump, aynı hatayı tekrarlamayacağını ifade etti.
Görüşmelerin iyi gittiğini ancak temsilcilerine acele etmemeleri talimatını verdiğini söyleyen Trump, “Hürmüz Boğazı‘ndaki İran limanlarına ve gemilerine uygulanan ABD ablukasının, nihai ve resmi bir anlaşmaya varılana kadar tüm gücüyle devam edeceğini” kaydetti.
Müzakerelerde düğüm noktası: Hürmüz Boğazı
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Yeni Delhi’de yaptığı açıklamada, Washington’un İran ile “pratik bir anlaşmaya yaklaştığını” belirterek, diplomasiye “başarılı olması için her türlü fırsatın verileceğini” bildirdi.
ABD basınında yer alan haberlere göre, mutabakat taslağının yaklaşık yüzde 95’inin tamamlandığı, ancak Hürmüz Boğazı, uranyum stokları ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması gibi teknik detayların henüz görüşüldüğü belirtiliyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise anlaşmanın yakın olduğu iddialarını hafifleterek, bazı konularda mutabakat sağlansa da nihai bir anlaşmanın henüz yakın olmadığını savundu. Bekayi, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş ücreti alma niyetinde olmadıklarını, sadece “seyrüsefer ve deniz çevresinin korunması ile ilgili hizmetlerden” bahsettiklerini açıkladı.
Doha’da yoğun diplomasi trafiği
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, müzakerelere ilişkin temaslarda bulunmak üzere Katar’ın başkenti Doha’ya ulaştı. Doha yönetimi, Washington ile Tahran arasında ana iletişim kanalı rolünü sürdürüyor.
Öte yandan, Çin ve Pakistan’ın da müzakere sürecine destek verdiği ifade ediliyor. İslamabad yönetiminin, herhangi bir anlaşmada Çin’in “garantör” rolü üstlenmesi konusunda ısrarcı olduğu belirtiliyor.
İsrail’den “etkisizleştirilme” endişesi
Reuters’ın İsrailli yetkililere dayandırdığı habere göre, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, çevresine Trump’ın İran kararları üzerindeki etkisinin “oldukça sınırlı” olduğunu ifade etti.
İsrail’in söz konusu müzakerelerin büyük oranda dışında tutulması nedeniyle artan bir endişe içerisinde olduğu belirtiliyor. Netanyahu’nun, “tüm cephelerdeki tehditlere” karşı askeri operasyonlara devam etme konusundaki ısrarı, kalıcı bir ateşkes anlaşmasına varılmasını zorlaştıran unsurlar arasında görülüyor.
T.K / İ.K