Çin, ABD Başkanı Donald Trump’ın bu hafta Pekin’e resmi ziyarette bulunacağını doğrularken, Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında yapılacak kritik zirvenin ana gündemini İran krizi, Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim ve iki ülke arasındaki ticari ilişkiler oluşturacak.
PEKİN – WASHINGTON (SANA) – Çin, ABD Başkanı Donald Trump’ın 13-15 Mayıs tarihleri arasında Pekin’e resmi bir ziyaret gerçekleştireceğini duyurdu.
Dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki ilişkilerin yeniden şekillendirilmesi açısından kritik önem taşıyan ziyaret, ABD-İsrail İran Savaşı’nın ve Hürmüz Boğazı krizinin küresel enerji piyasalarında yarattığı baskının gölgesinde gerçekleşecek.
Çin Dışişleri Bakanlığı tarafından bugün yapılan açıklamada, ziyaretin Devlet Başkanı Şi Cinping’in daveti üzerine gerçekleştirileceği belirtilirken, iki lider arasında doğrudan görüşmeler yapılacağı ifade edildi.
Reuters’ın ABD’li kaynaklara dayandırdığı habere göre ise zirvenin hazırlık süreci, Hazine Bakanı Scott Bessent tarafından yürütülen ön temaslarla şekillendi.
İran dosyası zirvenin merkezinde
Trump-Şi görüşmesinin en hassas başlıklarından birini İran oluşturuyor. Özellikle Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz nedeniyle enerji piyasalarında yaşanan dalgalanmalar ve petrol fiyatlarındaki yükseliş, Washington ile Pekin’i yeni diplomatik hesaplara yöneltti.
Wall Street Journal’ın aktardığına göre, Washington, Çin’in Tahran üzerinde daha fazla baskı uygulayarak, özellikle nükleer program ve boğaz krizine ilişkin bir çözüm bulunmasına katkı sağlamasını hedefliyor.
Ancak AFP’ye konuşan diplomatik kaynaklar, Pekin yönetiminin İran ile ekonomik ilişkilerini sürdürme konusunda kararlı olduğunu ve tek taraflı yaptırımlara mesafeli durduğunu belirtiyor.
Ticaret ve yapay zeka gündemde
Zirvede ekonomik ilişkiler de geniş kapsamlı şekilde ele alınacak. Reuters’a konuşan ABD’li yetkililer, tarafların ortak ticaret konseyi kurulmasını ve Çin’in özellikle tarım, havacılık ve enerji sektörlerinde Amerikan ürünlerine yönelik alımlarını artırmasını değerlendireceğini bildirdi. Boeing uçakları da görüşmelerin önemli başlıkları arasında yer alıyor.
CNN’e göre görüşmelerde ayrıca yapay zeka teknolojileri ve nadir toprak elementleri konusu da ele alınacak. Söz konusu alanlar, Çin’in ABD kısıtlamalarına karşı elindeki en önemli stratejik kozlar arasında görülüyor.
Tayvan ve yaptırımlar gerilimi büyütüyor
Reuters ve El Cezire’nin analizlerine göre Tayvan meselesi, yaptırımlar ve ileri teknoloji konuları görüşmelerde güçlü şekilde yer alacak.
Pekin yönetimi Tayvan’ı kendi toprağı olarak görmeye devam ederken, Washington’un adaya yönelik askeri ve siyasi desteği iki ülke arasındaki gerilimi derinleştiriyor.
Öte yandan ABD’nin kısa süre önce İran bağlantılı teknik destek sağladıkları gerekçesiyle bazı Çin şirketlerine yaptırım uygulaması da ilişkilerde yeni bir kriz başlığı oluşturdu.
Yüksek Riskli ve Sonucu Belirsiz Zirve
AFP ve Reuters’a göre uzmanlar, özellikle İran konusunda Washington ile Pekin arasında ciddi görüş ayrılıkları bulunduğuna dikkat çekiyor.
ABD, İran’a yönelik uluslararası baskının artırılmasını savunurken; Çin ise ekonomik çıkarları ile stratejik ortaklıkları arasında “denge politikası” izlemeyi sürdürüyor.
Ortadoğu’daki krizlerin küresel güç rekabetiyle iç içe geçtiği mevcut uluslararası tabloda, Pekin’de yapılacak Trump-Şi zirvesi iki süper gücün kriz yönetimi açısından yeni bir sınav olarak değerlendiriliyor.
M.M/M.Y
