Washington (SANA) – ABD–İsrail–İran savaşının yansımaları, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) içinde derinleşen görüş ayrılıklarını gün yüzüne çıkardı. Başkan Trump, kriz döneminde ABD’ye yeterli desteği vermeyen Avrupalı müttefiklerini sert bir dille eleştirirken; Washington’ın Avrupa’daki askeri varlığını “daha iş birlikçi” ülkelere kaydırmayı planladığı bildirildi.
Trump ve Rutte arasında Beyaz Saray’da kritik görüşme
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, bugün Beyaz Saray’da ABD Başkanı Donald Trump ile kapalı kapılı bir görüşme gerçekleştirdi. Görüşmenin ardından açıklamalarda bulunan Rutte, Orta Doğu’daki savaş süresince “sınırlı sayıda” Avrupa ülkesinin bağlılık testinde başarısız olduğunu ve taahhütlerini yerine getiremediğini itiraf etti. Rutte, buna rağmen müttefiklerin çoğunluğunun lojistik destek sağladığını vurguladı.
Trump’tan sert eleştiri: “NATO ihtiyaç duyduğumuzda orada değildi”
Müttefiklerin tutumuna yönelik sert eleştirilerini sürdüren Trump, NATO’nun ABD’nin ihtiyaç duyduğu kritik anlarda varlık gösteremediğini savundu. Geçmişte Avrupa’nın güvenliği için büyük yatırımlar yaptıklarını ancak karşılığında yeterli desteği almadıklarını belirten Trump, operasyonlara destek vermeyen ülkelerin tutumunu “büyük bir hata” olarak nitelendirdi. Trump, “yük paylaşımındaki adaletsizlik” giderilmediği takdirde ABD’nin NATO’dan çekilme seçeneğini yeniden değerlendirebileceğinin sinyalini verdi.
Avrupa içinde “hava sahası ve üs” gerginliği
ABD basınındaki iddialara göre, savaş sürecinde bazı Avrupa ülkelerinin Amerikan kuvvetlerine getirdiği kısıtlamalar Washington’da büyük tepkiyle karşılandı. İspanya’nın hava sahasını kullandırmadığı, Almanya ve İtalya’nın ise kendi topraklarındaki ABD üslerinin kullanımına geçici sınırlandırmalar getirdiği belirtildi. Bu durum, müttefikler arasında askeri operasyonlara doğrudan katılım konusunda ciddi bir bölünme olduğunu ortaya koydu.
ABD güçlerinin Doğu Avrupa ve Yunanistan’a kaydırılması planlanıyor
Washington’ın, operasyonel süreçte “az iş birliği yapan” ülkelerdeki askeri varlığını azaltarak birliklerini yeniden konuşlandırmayı tartıştığı ileri sürüldü. Wall Street Journal’ın haberine göre, mevcut birliklerin bir kısmının bu süreçte daha fazla destek veren Polonya, Romanya, Litvanya ve Yunanistan gibi ülkelere nakledilmesi planlanıyor. Ayrıca Beyaz Saray kaynakları, Trump’ın müttefiklerin Hürmüz Boğazı’ndaki pasif tutumu ve Grönland konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle Avrupa’dan asker çekme seçeneğini danışmanlarıyla görüştüğünü kaydetti.
İttifak soğuk savaş sonrası en zorlu sınavında
Gözlemciler, yaşanan gerilimin sadece Orta Doğu’daki savaşla sınırlı olmadığını, NATO’nun geleneksel savunma misyonunun sınırları ve transatlantik bağların geleceği konusunda derin bir krize işaret ettiğini vurguluyor. Trump’ın sorgulayıcı yaklaşımıyla birlikte NATO, Soğuk Savaş’ın bitiminden bu yana en zorlu kurumsal sınavlardan birini veriyor.
İ.K
