ŞAM (SANA) – Arap Körfezi bölgesindeki denizcilik faaliyetlerinde, İsrail ve ABD ile İran arasındaki askeri gerilim nedeniyle önemli bir düşüş yaşandı. Yüzlerce gemi, uluslararası sularda mahsur kaldı, Hürmüz Boğazı‘ndaki trafik aksadı, sigorta ve nakliye maliyetleri arttı ve navigasyon sistemlerine müdahaleler yoğunlaştı. Bu süreçte, bazı Körfez ülkeleri de petrol ve doğalgaz üretimlerini askıya aldıklarını açıkladı.
Denizcilik Sektöründeki Zorluklar ve Küresel Etkiler
Mart 2026 itibarıyla, gerginliğin tırmanmasıyla sigorta şirketleri, Körfez’deki gemilere yönelik savaş riski teminatlarını iptal etti. Bu durum, nakliye maliyetlerini artırarak ithalat fiyatlarının yükselmesine yol açtı ve taşımacılık sektörünü olumsuz etkiledi. Yüksek sigorta maliyetleri ve sıkı teminat şartları nedeniyle birçok ticari gemi faaliyetlerini durdurmak zorunda kaldı.
Maritime Executive dergisi, bu aksaklıkların küresel denizcilik sektörünü önemli ölçüde etkilediğini, liman kısıtlamalarının arttığını ve bazı denizcilik güzergahlarının yeniden yönlendirildiğini bildirdi. Bu değişiklikler, petrol ve enerji piyasaları ile küresel ekonomiyi olumsuz etkileyerek günlük gemi trafiğini 100 gemiden çok daha düşük seviyelere çekti. Bu durum, temel mal ve ürünlerin küresel akışını tehdit ediyor.
Uluslararası Veriler ve Rakamlar
İngiliz denizcilik hizmetleri şirketi Clarksons’a göre, Körfez’de şu anda 3.200 gemi mahsur kaldı ve bu durum, küresel kargo hacminin yaklaşık %4’ünü temsil ediyor. Ayrıca, Körfez kıyılarına geçiş bekleyen 100’den fazla konteyner gemisi ve petrol tankerleri de dahil olmak üzere 500’den fazla diğer gemi de bu durumu etkiliyor. Bu gemiler, Körfez bölgesinin üretim sürekliliği için kritik öneme sahip. Transit trafiği keskin bir şekilde azalmış ve bazı dönemlerde gemi trafiği tamamen durmuş durumda.
Ekonomik Etkiler ve İhracat Kısıtlamaları
Güvenlik durumundaki belirsizlik nedeniyle, Katar Enerji, sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarına ilişkin bazı sözleşmelerini iptal etti. Bahreyn’in Alba şirketi de alüminyum tedarikini azalttı. Öte yandan, dünya çapında önde gelen nakliye şirketleri olan Maersk, MSC ve CMA CGM, gemilerini Ümit Burnu üzerinden yönlendireceklerini, sefer sürelerini uzatacaklarını ve maliyetleri artıracaklarını açıkladılar.
Birleşmiş Milletler Uyarıları
Uluslararası Denizcilik Örgütü, Körfez bölgesindeki askeri tırmanışın ticari gemiler ve sivil denizciler için ciddi bir tehdit oluşturduğuna dikkat çekerek, güvenlik durumu iyileşene kadar nakliye şirketlerine etkilenen bölgelerden geçici olarak kaçınmalarını tavsiye etti.
Körfez bölgesindeki tırmanış, denizcilik faaliyetleri için açık bir tehdit oluşturuyor. Bu durum, küresel denizcilik sektörünü, uluslararası ticareti ve petrol ve enerji piyasalarını doğrudan etkiliyor. Uzmanlar, artan güvenlik ve sigorta maliyetlerini göz önünde bulundurarak, tedarik zincirlerinin etkilerini azaltmak ve deniz trafiğinin istikrarını sağlamak için acil çözümler geliştirilmesi gerektiğini belirtiyorlar.
