Suriye Milli Kütüphanesi, Araştırma, Çeviri ve Yayın Müdürlüğünün ilk çalışması olarak İbn el-Firkah’ın “el-İ’lam bi-Fedail Ehli-Şam”(Şamın faziletleri) adlı eserini okuyucularla buluşturdu.
Okurlarımızın Dikkatine: bu çalışmada Biladüşşam kelimesinin anlamı İslam Tarihinde Şu Ülkelere Konulan isimdir Suriye – Lübnan – Ürdün – Filistin, aynı zamanda şam kelimesi geldiğinde suriyenin başkenti şamdan bahsedilmektedir.
Şam (SANA) – Suriye Milli Kütüphanesi, el yazması eserlerden oluşan zengin koleksiyonunu gün yüzüne çıkarma çalışmaları kapsamında, Araştırma, Çeviri ve Yayın Müdürlüğünün ilk yayını olan “el-İ’lam bi-Fedail Ehli-Şam” adlı eseri yayımladı.
Alim Burhaneddin İbrahim bin Abdurrahman el-Fezari’nin, bilinen adıyla İbn el-Firkah’ın kaleme aldığı eser, bilimsel yöntemlere uygun şekilde tahkik edilip belgelendirilerek araştırmacı ve okuyucuların istifadesine sunuldu.
İlk baskısı 120 sayfadan oluşan kitap, müdürlük bünyesindeki ekibin çalışmaları sonucunda hazırlandı. Eser aynı zamanda Araştırma, Çeviri ve Yayın Müdürlüğünün kuruluşundan bu yana yayımladığı ilk çalışma olma özelliğini taşıyor.
Çalışma, Suriye Kültür Bakanlığının Milli Kütüphaneyi yalnızca eserlerin muhafaza edildiği bir kurum olmaktan çıkararak bilgi üretimine katkı sağlayan, kültürel mirası yeniden gün yüzüne çıkaran ve geçmişin birikimini günümüz okuyucularıyla buluşturan etkin bir merkez haline getirme vizyonunun bir parçasını oluşturuyor.
Şam’ın faziletleri ve tarihi mekanları ele alınıyor
“El-İ’lam bi-Fedail Ehli-Şam”, Biladüşşam’ın faziletleri ve önemli mekanlarına ilişkin 100’den fazla hadis ve rivayeti bir araya getiriyor.
Yazarın 18 bölüm halinde düzenlediği eserde, Şam’daki El-Rabve, Kasiyun Dağı ve Şam Guta’sı (Suriyenin Başkenti Şamda Bulunan Tarihi Bölgelerin ismi) gibi tarihi bölgelerin yanı sıra Biladüşşam’ın geleneksel kaynaklardaki yeri ve önemine ilişkin bilgiler bulunuyor.
Kitap, Şam ve Biladüşşam’ın tarihi ve kültürel önemine ilişkin rivayet, eser ve haberleri bir araya getiren köklü ilmi geleneğin örneklerinden biri olması bakımından önem taşıyor.
Tarihi katalog kaynaklarında, İbn el-Firkah’ın eserinin el-Rubai’nin “Fedail Biladüşşam’ın ve Şamın” adlı (Biladüşşam’ın ve Şamın Faziletleri) kitabının muhtasarı olduğu ve eserin birden fazla el yazması nüshasının bulunduğu belirtiliyor.
Yedi el yazması nüsha karşılaştırıldı
Yayını hazırlayan ekip, daha önce basılmadığı belirtilen el yazması eseri bilimsel araştırma yöntemleri doğrultusunda kapsamlı bir incelemeden geçirdi.
Araştırma, Çeviri ve Yayın Müdürlüğüne bağlı Bilimsel Araştırma ve Kültürel Mirası Canlandırma Ekibi, eserin metnini yedi farklı el yazması nüshayla karşılaştırdı. Metin daha sonra düzeltilerek bilimsel araştırma kurallarına göre belgelendirildi ve Suriye Milli Kütüphanesinin yayın kimliğine uygun biçimde hazırlandı.
Çalışma, müdürlüğün klasik eserleri bilimsel yöntemlerle tahkik ederek Suriye’nin kültürel mirasını yeniden okuyucularla buluşturmayı amaçlayan daha kapsamlı yayın programının ilk adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.
13. yüzyılda yaşamış Şamlı alim
Eserin yazarı Burhaneddin İbrahim bin Abdurrahman bin İbrahim bin Siba el-Fezari, İbn el-Firkah adıyla tanınıyor.
Mısır kökenli olan ancak Şam’da yetişip yaşamını burada sürdüren İbn el-Firkah, hicri 660-729, miladi 1262-1329 yılları arasında yaşadı ve Şam’da hayatını kaybetti.
Kaynaklarda ilim ve eğitimle uğraştığı belirtilen İbn el-Firkah’ın eserleri arasında “el-İ’lam bi-Fedail Ehli-Şam” (bu raporda el aldığımız eserin adı) “Bais el-Nüfus ila Ziyaret el-Kuds el-Mahrus” (Ruhları Kudüs-i Şerif’in ziyaretine yönelten) ve “el-Menaih li-Talib el-Sayd ve el-Zebaih”ın (Av ve Kesim Bilgisi Arayanlara Armağanlar) yanı sıra fıkıh ve fıkıh usulüne ilişkin çeşitli çalışmalar bulunuyor.
Kültürel miras yeniden gün yüzüne çıkarılıyor
Araştırma, Çeviri ve Yayın Müdürü Dr. Müslim Tayyibe, SANA’ya yaptığı açıklamada, kitabın yayımlanmasının müdürlüğün klasik eserleri en yüksek bilimsel standartlarda ve Milli Kütüphanenin kimliğine uygun nitelikli bir tasarımla yayımlama planının bir parçası olduğunu söyledi.
Müdürlüğün, kütüphanede muhafaza edilen el yazmaları arasında Şam’ın tarihi, önemli mekanları ve faziletlerini konu alan eserleri araştırdığını belirten Tayyibe, bu çalışmayla kütüphanedeki el yazması mirasının yeniden gün yüzüne çıkarılmasını ve Suriye kültürünün bu mirasın tanıtılmasındaki rolünün güçlendirilmesini amaçladıklarını ifade etti.
Tayyibe, bu kapsamda Şam’ın faziletleri ve bazı önemli mekanlarını ele alan üç eserin seçildiğini, “el-İ’lam bi-Fedail el-Şam”ın bunların başında geldiğini kaydetti.
Eserin yedi farklı el yazması nüshayla karşılaştırıldığını, metnin düzeltilip bilimsel kurallara göre belgelendirildiğini aktaran Tayyibe, kitabın kültürel miras alanındaki araştırmacı ve uzmanlardan ilgi gördüğünü belirtti.
İki yeni eser daha yayımlanacak
Tayyibe, Suriye Milli Kütüphanesinin müdürlük tarafından tahkik edilen iki eseri daha yakın zamanda yayımlamaya hazırlandığını bildirdi.
Bu eserlerin Ahmed el-Menini el-Dımaşki’nin “el-İ’lam bi-Fedail el-Şam” adlı kitabı ile Şam’ın bazı tarihi mekanlarını konu alan risaleleri içeren “Min Dımaşkiyyat İbn Tulun” olduğunu belirtti (Yine Şamın Faziletlerinden Bahseden Kitabların İsimleri).
“El-İ’lam bi-Fedail ehli-Şam”ın yayımlanması, Suriye Milli Kütüphanesinin el yazmalarını yalnızca koruyan bir kurumdan, bu eserleri bilimsel yöntemlerle yeniden gün yüzüne çıkarıp okuyucuların erişimine sunan ve bilgi üretimine katkı sağlayan bir merkeze dönüşme sürecinin ilk adımlarından biri olarak öne çıkıyor.
M.M
