Şam – SANA
Qeleya Kokoyê ya li rojavayê Zebedanîyê wekî şûnwarekî dîrokî tê hesibandin (tê guman kirin ku navê wê bi Yunanî bi wateya “Heb” e). Belge û nexşên li ser kevir nîşan didin ku ev der navendeke olî yan perestgehek (Helenîstî yan Romanî) bû û ne qeleeke leşkerî bû; ev yek jî bi hebûna zextgehên kevirî yên dîrokî li şûnwarê tê îsbat kirin.
Di serdema Bîzansî de şûnwar veguherî xaleke berevanî û çavdêrîyê, her wiha şikeft û goran çalakîyên veşartina mirîyan û niştecihbûna mirovan eşkere kirin. Nexşên li ser kevir û navê Zebedanîyê hevbeşîyeke şaristanî îsbat dikin ku roleke temamker (olî, aborî û leşkerî) daye vî cihî.
Tevî zirarên şer, qele hîn jî wekî jêdereke dîrokî dimîne ku pêdivîya wê bi lêkolîneke zanistî ya hûr li ser nexşên wê heye; ji ber ku ew wekî nimûneyek ji bo kombûna şaristanîyan li Sûrîyê tê hesibandin û hêjayî lêkolîneke pisporî ye.
