17 Kasım’da Suriye Ortaklıkları Koordinasyon Forumu’nda bir araya gelen diplomatlar, temel hizmetlerin iyileştirilmesi ve istihdamın artırılması için uluslararası desteğin Suriye’nin belirlediği öncelikler doğrultusunda koordine edilmesi çağrısında bulundu.
Şam (SANA) – Şam’da 17 Kasım’da düzenlenen Suriye Ortaklıkları Koordinasyon Forumu’nun (SPCF) üst düzey yetkililer toplantısına katılan diplomatlar, ülkelerinin Suriye’nin ekonomik toparlanmasına, yeniden imarına ve sürdürülebilir kalkınmasına desteğini sürdüreceğini bildirdi.
Diplomatlar, istikrarı güçlendirmek ve Suriyelilerin yaşam koşullarını iyileştirmek için uluslararası desteğin Suriye’nin belirlediği öncelikler doğrultusunda koordine edilmesi gerektiğini vurguladı.
Şam’daki Konferans Sarayı’nda düzenlenen forumun açılışını Suriye Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanı Esad Hasan El-Şeybani ile Avrupa Komisyonunun Akdeniz’den Sorumlu Üyesi Dubravka Šuica yaptı. Açılışa tüm ortaklardan üst düzey yetkililer katıldı.
Toparlanma ve temel hizmetler için mali destek
Danimarka’nın Suriye Büyükelçisi Frej Jackson, ülkesinin 2026’da Suriye’ye sağladığı 76 milyon doların 30 milyon dolarını Halep, İdlib ve Şam Kırsalı’ndaki erken toparlanma projelerine ayırdığını söyledi. Jackson, Suriye’nin öncülüğündeki toparlanma sürecini destekleyen Danimarka’nın, yeniden imar ile teknik ve hukuki danışmanlık için 2027 ve 2028 yıllarını kapsayan döneme toplam 66 milyon dolar ayırdığını belirtti.
Hollanda’nın Suriye Büyükelçisi Alexander Geerts, ülkesinin 2026’da Suriye’nin toparlanma ve kalkınma öncelikleri için yaklaşık 100 milyon euro sağladığını bildirdi. Desteğin yeniden imar, mayın temizleme, tarım, su ve geçiş dönemi adaleti alanlarını kapsadığını belirten Geerts, Suriye hükümetinin istikrarı sağlama ve yatırım çekme konusunda kaydettiği ilerlemeyi memnuniyetle karşıladığını söyledi. Geerts, bağışçıların çalışmalarını START Fonu aracılığıyla koordine etmesinin önemine değindi.
Kanada’nın Suriye Büyükelçisi Gregory Galligan, ülkesinin Suriyelilerin ihtiyaçlarının karşılanması için 100 milyon Kanada dolarını aşan destek sağladığını açıkladı. Kanada’nın toparlanma önceliklerini belirlemek ve temel hizmetleri yeniden işler hâle getirmek üzere Suriye kurumlarıyla çalışmaya kararlı olduğunu belirten Galligan, mültecilerin onurlu biçimde geri dönebilmeleri için iş ve geçim olanaklarının sağlanması gerektiğini söyledi. Galligan, kapsamlı bir toparlanma için uluslararası ortaklarla işbirliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
Türkiye ve Ürdün’den bölgesel işbirliğine destek
Türkiye’nin Suriye Büyükelçisi Nuh Yılmaz, ülkesinin Suriye hükümetinin hedeflerini desteklediğini, eğitim ve sağlık alanlarında katkı sunduğunu, istihdam yaratan ve ekonomiyi canlandıran projeler yürüttüğünü belirtti. Yılmaz, Türkiye’nin komşu ülkelerdeki mültecilerin Suriye’ye gönüllü ve sürdürülebilir dönüşünü kalıcı toparlanmanın temel unsurlarından biri olarak gördüğünü ve bu dönüşü teşvik ettiğini söyledi.
Kalıcı barış için istikrarın ve dayanıklı bir ekonominin önemini vurgulayan Yılmaz, İsrail’in saldırılarının veya Suriye’nin egemenliğine ve birliğine yönelik müdahalelerin toparlanma sürecinde elde edilen kazanımları tehdit etmemesi gerektiğini belirtti. Yılmaz, uluslararası toplumu bölgenin güvenliğini ve istikrarını tehdit eden İsrail ihlalleri karşısında kararlı bir tutum almaya çağırdı. Türkiye’nin, Suriye’nin ve bölgenin istikrarını tehdit edebilecek gelişmeleri önlemek için elinden geleni yaptığını ifade etti.
Ürdün’ün Suriye Büyükelçisi Süfyan El-Kudat, ülkesinin kapasite geliştirme, politika, enerji, sağlık ve ekonomi alanlarında Suriye ile işbirliğini güçlendirmeye hazır olduğunu söyledi. El-Kudat, Kasım 2026’da düzenlenen Suriye-Ürdün İş Konseyi toplantısını gıda ve su güvenliği, enerji, ulaştırma, haberleşme ve demir yolları alanlarında stratejik ortaklığın geliştirilmesi için önemli bir adım olarak değerlendirdi. Eğitim ve kurumsal kapasitenin geliştirilmesinde Avrupa Birliği (AB) ve Suriye ile işbirliğine önem verdiklerini belirten El-Kudat, Suriye’nin güvenliği ve istikrarının bölgenin istikrarı ve refahı için temel önem taşıdığını vurguladı.
Enerji, altyapı ve kamu kurumlarının güçlendirilmesi
İtalya’nın Suriye Büyükelçisi Stefano Ravagnan, ülkesinin Suriye hükümetinin öncelik verdiği projeleri finanse etmeye kararlı olduğunu belirtti.
Ravagnan, Deyr Ali Santrali’nin yeniden devreye alınması gibi projelerin kısa sürede somut sonuçlar vereceğini ve toparlanmayı hızlandıracağını söyledi.
İtalya’nın insani yardımları sürdürürken desteğini aşamalı olarak erken toparlanmaya ve halkın geçim koşullarının iyileştirilmesine yönelteceğini belirten Ravagnan, Birleşmiş Milletler (BM), Dünya Bankası ve diğer uluslararası kuruluşlarla işbirliğini güçlendirmeyi hedeflediklerini kaydetti.
Almanya’nın Şam Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Marcus Hicken, ülkesinin yeniden imarı desteklemeye ve Suriyelilerin hayatlarını yeniden kurarak geleceğe güvenle bakmalarına yardımcı olmaya kararlı olduğunu söyledi. Hicken, toparlanma ve istikrara yönelik yatırımları teşvik etmek üzere Almanya-Suriye Ortak Komitesinin kurulmasının ve GIZ ile KfW’ye ev sahipliği yapacak Alman Evi’nin Şam’da açılmasının ikili ilişkileri geliştirdiğini belirtti.
Hicken, Almanya’nın BM ve AB ile birlikte yürüttüğü çalışmaların en kırılgan gruplar için konut ve altyapı sağlanmasını, ulusal kurumların güçlendirilmesini ve özel sektör şirketlerine eğitim verilmesini kapsadığını bildirdi. Forumun, yeniden imar ve özel sektörün gelişimi için gereken finansmanın sağlanmasında önemli rol oynadığını ifade etti.
Norveç’in Suriye Büyükelçisi Hilde Haraldstad, özellikle sağlık ve eğitimde insani yardımdan sürdürülebilir kalkınma programlarına geçilmesi gerektiğini söyledi. Haraldstad, Norveç’in Suriye Sağlık Bakanlığıyla birlikte sağlık bilgi sistemlerini desteklediğini, START Fonu’nun kurulmasına katkıda bulunduğunu ve Suriye ile ekonomik işbirliğini güçlendirmeyi amaçladığını belirtti.
Yeniden imarda koordinasyon, ticaret ve yatırım
Belçika’nın Suriye Büyükelçisi Birgit Stevens, ülkesinin Suriye hükümetinin öncülüğünde ve ulusal öncelikler doğrultusunda yürütülen toparlanma ve yeniden imar çalışmalarını desteklediğini söyledi. Stevens, insani yardımlar sürerken hükümetin, uluslararası ortakların, BM’nin ve uluslararası finans kuruluşlarının çalışmalarını koordine etmesi gerektiğini belirtti.
Sivil toplumun ve özel sektörün de sürece etkin biçimde katılması gerektiğini vurgulayan Stevens, forumun Suriye’nin toparlanması ve istikrarı açısından önemine dikkat çekti.
Brezilya’nın Suriye Büyükelçisi Eduardo Barbosa, ülkesinin Suriye’ye insani yardımı sürdürdüğünü ve ikili ekonomik ve ticari ilişkileri güçlendirmeyi hedeflediğini bildirdi.
Brezilya’da Suriye kökenli yaklaşık 4 milyon Brezilyalının yaşadığını belirten Barbosa, ülkesinin sağlık hizmetleri ve tarım alanlarındaki deneyimine değindi. Forumda ele alınan konuların iki ülke arasındaki işbirliğini geliştirecek somut adımlara dönüşmesi gerektiğini söyledi.
Güney Kore’nin Suriye’ye akredite, ülkede yerleşik olmayan Büyükelçisi Gyusuk Geon, insani yardım, erken toparlanma, sürdürülebilir kalkınma ve yatırımı bir araya getiren bir ortaklığı desteklediklerini belirtti. Geon, ülkesinin acil insani ihtiyaçları karşılamak, toparlanmayı hızlandırmak ve kapsamlı kalkınmaya geçişi desteklemek için BM kuruluşlarıyla çalıştığını söyledi.
Suriye’nin ulusal öncelikleri doğrultusunda kalkınma projelerini desteklemeye, yeni fırsatları değerlendirmeye ve özel sektörle işbirliğini güçlendirmeye hazır olduklarını belirten Geon, forumun Suriyelilerin dayanıklılığını artıracak ve yaşam koşullarını iyileştirecek sonuçlar vermesini umduğunu ifade etti.
Ö.E / R.Y / S.A


















