Suriye’de gönüllü girişimlerle başlayan sivil savunma çalışmaları, yıllar içinde arama-kurtarma ve afet yönetimini kapsayan ulusal bir yapıya dönüştü. Bu süreçte binlerce gönüllünün deneyimi belirleyici oldu.
Şam (SANA) – Devrimin ilk yıllarında gönüllü girişimlerle yola çıkan Suriye Sivil SavunmaTeşkilatı (Beyaz Baretliler), acil durumlara müdahale ve sivillerin korunması alanında ulusal sistemlerin oluşturulmasına yönelik en önemli deneyimlerden biri olarak öne çıkıyor.
Kuruluşunun üzerinden on yılı aşkın süre geçen teşkilat, insani amaçlarla başlayan çalışmalarını kurtarma, yangınla mücadele ve afet yönetimi alanlarında kurumsal bir yapıya dönüştürdü. Bu birikim, bugün binlerce gönüllünün deneyim ve fedakarlıklarından yararlanan Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakanlığının kuruluşuna zemin hazırladı.
Sivil Savunma Teşkilatının kuruluş yıl dönümü dolayısıyla SANA’ya konuşan Suriye Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakan Yardımcısı Husam Hallak, kurumsal esnekliğin, biriken deneyimin ve geniş kapsamlı işbirliklerinin, Sivil Savunma deneyiminin risklerle mücadele edebilen ulusal bir modele dönüşmesini sağlayan temel unsurlar olduğunu belirtti.
Hallak, bu birikimin devletin hazırlık düzeyini artıracak ve farklı koşullarda hizmetlerin sürdürülebilirliğini güvence altına alacak gelecek planlarının geliştirilmesine de imkan sağladığını ifade etti.
Gönüllü girişimlerden ulusal bir kuruma
Hallak, 2013 ve 2014 yıllarının başında, devrik rejimin kontrolünden çıkan bölgelerde acil bir ihtiyaç ortaya çıktığını belirterek, halkın devlet hizmetlerinin tamamen yokluğunda yangın söndürme ve kurtarma çalışmaları başta olmak üzere çok sayıda ihtiyacının bulunduğunu söyledi.
Hallak, “Bu dönemde devrik rejimden ayrılan kişiler, özellikle geniş çaplı bombardıman ve yıkımın ardından arama-kurtarma ve yangın söndürme görevlerini yerine getirecek gönüllü ekipler oluşturmak için harekete geçti.” dedi.
Hallak, 25 Ekim 2014’te Suriye Sivil Savunmasının (Beyaz Baretliler) kuruluş tüzüğünün imzalandığını belirtti. Gönüllü ekiplerin çabalarını ve kaynaklarını birleştirmek amacıyla bir araya geldiğini aktaran Hallak, devrik rejimin kontrolü dışındaki tüm bölgelerde faaliyet gösteren ekiplerin temsilcileri tarafından “İlkeler Sözleşmesi”nin imzalandığını kaydetti.
Hallak, söz konusu belgenin Sivil Savunmanın çalışmalarını düzenleyen ilk temel metin olduğunu ve ilk kuruluş konferansının teşkilatın inşasında gerçek anlamda başlangıç noktası oluşturduğunu vurguladı.
Hallak, 2015 yılında Sivil Savunma Genel Müdürlüğünün faaliyete geçtiğini, başlangıçta yalnızca iki ofisten oluşan yapının zamanla geliştiğini belirtti.
Çalışma politikaları ve prosedürlerinin aşamalı olarak oluşturulduğunu ifade eden Hallak, bu yapının ekiplerin ihtiyaç duyduğu finansmanın sağlanması ve sürdürülebilirliğinin güvence altına alınmasında temel kaynak haline geldiğini söyledi.
Gönüllülerin de arama, kurtarma ve yangınla mücadele alanlarındaki yeterliliklerini artırmak amacıyla uzun yıllar boyunca Türkiye’de ve diğer ülkelerde yoğun yerel ve uluslararası eğitimlerden geçtiğini aktardı.
Karmaşık müdahale operasyonları ve suçların belgelenmesi
Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakan Yardımcısı Hallak, Sivil Savunma ekiplerinin devrik rejim ve müttefiklerinin gerçekleştirdiği çifte saldırılar nedeniyle son derece karmaşık müdahale operasyonlarıyla karşı karşıya kaldığını belirtti. Hallak, gönüllülerin enkaz altındaki ölü ve yaralıları çıkarmaya çalıştıkları sırada yeniden bombardımana maruz kaldıklarını ifade etti.
İhlallerin belgelenmesi ve delillerin korunması amacıyla gönüllülerin kasklarına GoPro kameraları yerleştirildiğini belirten Hallak, bu kameralarla müdahalenin tüm aşamalarının, ekiplerin merkezlerden hareket etmesinden hedef alınan bölgelere ulaşmasına kadar, ayrıntılı biçimde kaydedildiğini söyledi.
Hallak ayrıca müdahale operasyonlarını ve can kaybı sayılarını arşivleyen kapsamlı bir elektronik sistem oluşturulduğunu aktardı.
Söz konusu delillerin suçların belgelenmesine doğrudan katkıda bulunduğunu vurgulayan Hallak, bu süreçte teşkilatın ağır bedeller ödediğini kaydetti. Hallak, son derece tehlikeli koşullarda insani görevlerini yerine getirirken 300’den fazla gönüllünün hayatını kaybettiğini, bunun toplam gönüllü sayısının yaklaşık yüzde 10’una karşılık geldiğini belirtti.
Uluslararası işbirlikleri ve bakanlığa dönüşüm
Hallak, çalışmaların ilk dönemlerinde sistemin, bölgelerdeki büyük ihtiyaçları karşılamak için uluslararası kuruluşların sağladığı finansmana dayandığını söyledi. İlerleyen süreçte ilişkilerin gelişerek stratejik ortaklıklara dönüştüğünü belirten Hallak, bu ortaklıkların mağdurların ve gönüllülerin sesini uluslararası platformlara taşıma konusunda savunuculuk çalışmalarını, ihlallerin belgelenmesine yönelik insan hakları alanındaki işbirliklerini de kapsadığını ifade etti.
Uzun yıllar boyunca biriken deneyimin, beklenmedik risklere uyum sağlama ve kaynakları dağıtma konusundaki yüksek örgütsel esneklikle birlikte, Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakanlığının temelini oluşturduğunu vurgulayan Hallak, bu esnekliğin hizmetlerin sürdürülebilirliğini güvence altına alan ve kesintiye uğramasını önleyen yasa ve düzenlemeler çerçevesinde kurumsallaştırılması için çalışmalar yürütüldüğünü kaydetti.
Kuruluş yıl dönümünde iki mesaj
Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakan Yardımcısı Hallak, açıklamasının sonunda iki temel mesaj verdi.
İlk mesajını toplumlara yönelten Hallak, gönüllü girişimler aracılığıyla yerel toplulukların imkansız görünen işleri başarabileceğini belirtti. Hallak, bu girişimlerin toplumsal ilerlemenin ve kalkınmanın hızlandırılmasının gerçek bir temelini oluşturabileceğini ifade etti.
İkinci mesajını Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakanlığı personeline ileten Hallak, Suriye halkına hizmet etme ve her koşulda yardım elini uzatma taahhüdünün sürdürülmesi gerektiğini vurguladı.
Hallak, kurumun yalnızca acil müdahaleye dayalı bir aşamadan, risklerin önlenmesi ve krizlerin ortaya çıkmasının engellenmesi amacıyla hazırlık ve önceden planlama aşamasına geçmesi gerektiğini belirtti.
Suriye Sivil Savunması (Beyaz Baretliler), 25 Ekim 2013’te yerel gönüllü ekipler olarak kurulmuş ve Haziran 2015’te Suriye Acil Durum ve Afet Yönetimi Bakanlığı’na dahil edilmiştir. Bu adımla birlikte örgüt, doğal afetler ve acil durumlarla mücadelede resmi bir ulusal yapı haline gelmiştir.
N.W.A / R.Y /R.D