Şam 4. Ağır Ceza Mahkemesi, devrik rejim döneminde “Cumhuriyet Müftüsü” olarak görev yapan Ahmed Hassun’un yargılandığı davanın ilk duruşmasını başlattı.
Şam (SANA) – Şam 4. Ağır Ceza Mahkemesi, devrik rejim döneminde “Cumhuriyet Müftüsü” olarak görev yapan Ahmed Hassun’un yargılandığı davanın ilk duruşmasını bugün Perşembe başlattı.
Duruşma, Cumhuriyet Başsavcısı Yargıç Danışman Hassan El-Turba’nın katılımıyla gerçekleşirken, yerel ve uluslararası insan hakları kuruluşlarının temsilcileri de hazır bulundu.
Oturuma hakim Fahreddin El-Aryan başkanlık ederken, heyette yardımcı yargıçlar Abdülhamid El-Hammud ve Hüsam Abdurrahman yer aldı. Savcılık temsilcisi olarak ise Yargıç Ömer El-Radi hazır bulundu.
Duruşmada söz alan Yargıç El-Aryan, Ahmed Hassun’a yöneltilen suçlamaları okudu.
Suçlamalar arasında, cumhuriyet müftüsü olarak görev yaptığı dönemde makamını kişisel çıkarları doğrultusunda kullanması, devrik rejimin lideri Beşşar Esed, Genel İstihbarat Dairesi Başkanı Ali Memluk, üst düzey ordu mensupları ve Suriye’de savaşan mezhep temelli milis gruplarının liderleriyle resmi ilişkilerin ötesine geçen geniş kapsamlı bağlantılar kurması yer aldı.
İddianamede ayrıca Hassun’un, devrik rejim ordusunun asker ve subaylarına yönelik konferanslar vererek muhaliflere karşı rejime destek çağrısında bulunduğu, medya açıklamalarında ise özellikle Doğu Halep ve İdlib’deki sivillere ve rejim baskısından kaçan mültecilere karşı kışkırtıcı söylemler kullandığı belirtildi.
Bu açıklamaların, söz konusu bölgelerin rejim güçlerince hedef alınması çağrılarını da içerdiği ifade edildi.
Hassun’un, cumhuriyet müftüsü sıfatı ve sembolik konumunu kullanarak savaş suçlarına karıştığı belirtilen isimler arasında yer alan İsam Zahreddin ve Kasım Süleymani’ye açık destek verdiği, ayrıca Rusya ve İran’ın Suriye’ye müdahalelerini savunduğu kaydedildi.
İddianamede, bu güçler ve bağlı milislerin Suriyelilere yönelik ihlal ve katliamlarına rağmen verilen desteğin, devrik rejim ordusu ve ona bağlı grupların sivillere karşı işlediği suçlara manevi, siyasi ve dini meşruiyet sağladığı belirtildi.
Yargıç El-Aryan, sanığa isnat edilen eylemlerin, Esed rejimi, milisleri ve müttefiklerinin fiillerine yönelik tahrik, teşvik, manevi yardım ve dini-siyasi meşruiyet sağlama kapsamında değerlendirilmesine yol açtığını söyledi.
Bu fiillerin, uluslararası nitelik taşımayan silahlı çatışma ortamında sivillerin yaşadığı bölgeleri hedef alan, yaygın ve sistematik saldırılar çerçevesinde işlendiği belirtilen savaş suçları ve insanlığa karşı suçlarla bağlantılı olduğunu ifade etti.
Mahkeme başkanı, söz konusu suçların uluslararası insancıl hukuk kuralları, Cenevre Sözleşmeleri, Roma Statüsü ve 13 Mart 2025 tarihinde yayımlanan Suriye Arap Cumhuriyeti Anayasal Bildirgesi uyarınca zaman aşımına uğramadığını ve af kapsamına alınamayacağını vurguladı.
Anayasal Bildirge’nin, savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve devrik rejim döneminde işlenen suçları kanunların geriye yürümezliği ilkesinin dışında tuttuğunu belirtti.
El-Aryan ayrıca, Suriye Ceza Kanunu’nun Hassun’un eylemlerini; kasten öldürmeye teşvik, öldürmeye iştirak, iç savaş ve mezhepsel çatışmaları körüklemeyi amaçlayan saldırılara iştirak, mezhepçi ve ırkçı ayrımcılığı teşvik ile maddi menfaat karşılığında nüfuz kullanma suçları kapsamında cezalandırdığını ifade etti.
Savcılık adına konuşan Yargıç Ömer Mahmud El-Radi ise davanın sıradan bir kişiyle ilgili olmadığını, aksine toplumsal barışı ve kan dökülmesini önlemesi beklenen üst düzey bir dini makamı işgal etmiş bir kişinin yargılandığını söyledi.
El-Radi, sanığın bu konumunu kışkırtıcılık yapmak, öldürmeyi meşrulaştırmak ve buna dini meşruiyet kazandırmak için kullandığını belirtti.
Savcı, Hassun’un önce Halep Müftüsü, ardından Cumhuriyet Müftüsü olarak görev yaptığı süreçte devrik rejimin yetkilileri ve güvenlik kurumlarıyla geniş ilişkiler ağı kurduğunu, kışkırtıcı nitelikte konferans ve toplantılara katıldığını ifade etti.
Ayrıca adının, yurt içindeki ve dışındaki Suriyelilere yönelik tehdit ve kışkırtma içeren medya açıklamalarıyla ve sivillere karşı yaygın ihlaller işlemekle suçlanan kişi ve güçlere verdiği destekle anıldığını söyledi.
Radi, sanığın televizyon ve radyo programlarında devrime ve devrim yanlılarının öldürülmesine yönelik kışkırtıcı ifadeler kullandığını belirtti.
Bu kapsamda, bir röportajında Avrupa toplumuna hitaben, Avrupa’nın Suriye’ye bir füze saldırısı düzenlemesi halinde Suriye ve Lübnan’daki herkesin Avrupa’da “şehadet arayanlar” haline geleceğini söylediğini aktardı.
Savcı, bu açıklamadan iki ay sonra bazı Avrupa ülkelerinde çok sayıda sivilin hayatını kaybettiği bombalı saldırılar gerçekleştiğini ve bu nedenle sanığın kasten öldürmeye teşvik suçunu işlediğinin değerlendirildiğini ifade etti.
Savcı ayrıca, dava dosyasına göre sanığın eylemlerinin yalnızca medya söylemleriyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda öldürme mekanizmasına manevi ve dini örtü sağlayan doğrudan bir katkı niteliği taşıdığını, bu nedenle devrik rejim döneminde sivillere karşı işlenen yaygın ve sistematik suçlarla bağlantılı olduğunu kaydetti.
Savcılık makamı, sanığın yargılanmasının usul hükümleri çerçevesinde sürdürülmesini talep ederek, isnat edilen suçların af kapsamına girmeyen ve zaman aşımına uğramayan ağır suçlar arasında yer aldığını belirtti.
Mahkeme, ilk duruşmanın sonunda davayı kamu adına ifade verecek tanıkların dinlenmesine devam edilmesi amacıyla 16 Temmuz’a erteledi.
Güvenlik güçleri, Hassun’u Mart 2025’te gözaltına almıştı.
Öte yandan, dün Çarşamba günü devrik rejim döneminde Suriye halkına karşı çeşitli suçlara karıştığı belirtilen Vasim El-Esed’ın da yargılandığı ilk duruşma gerçekleştirilmişti.
Suriye’de geçiş dönemi adaleti kapsamında, devrik rejim döneminde savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar işlemekle suçlanan isimlere yönelik yargılamalar sürüyor. Süreç, 26 Nisan’da Atıf Nacib’in yargılanmasıyla başlamıştı. Yetkililer, bu davalarla gerçeğin ortaya çıkarılmasını, mağdurların haklarının iadesini ve sorumluların yargı önünde hesap vermesini amaçlıyor.
Ö.E / Y.H
