Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed El-Şara’nın ABD Başkanı Donald Trump, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı görüşmeler, Şam’ın uluslararası alandaki diplomatik görünürlüğünü artıran önemli adımlar olarak değerlendirildi. Temaslarda yaptırımların kaldırılması süreci, yeniden imar, yatırım fırsatları, siyasi destek ve bölgesel işbirliği başlıkları öne çıktı.
ŞAM (SANA) – Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed El-Şara’nın ABD Başkanı Donald Trump, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşmelerin, ülkenin uluslararası arenadaki artan diplomatik görünürlüğünü yansıtan önemli sonuçlar doğurduğu belirtildi.
Söz konusu temaslar, ABD, Fransa ve Türkiye ile işbirliği imkanlarını güçlendiren adımlar olarak değerlendiriliyor. ABD ve Fransa, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri ve G7 ile Dünya Ticaret Örgütü içinde önemli ekonomik güçler arasında yer alırken, Türkiye ise NATO’nun ikinci büyük askeri gücü ve yükselen ekonomilerden biri olarak öne çıkıyor.
1- Suriye’nin teröre destek veren ülkeler listesinden çıkarılması süreci
Diplomatik temasların en önemli sonuçlarından biri, ABD Başkanı Donald Trump’ın Suriye’nin “teröre destek veren ülkeler” listesinden çıkarılması için yasal sürecin başlatıldığını açıklaması oldu.
Trump, çarşamba günü Türkiye’nin başkenti Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi kapsamında Suriye Cumhurbaşkanı El-Şara’ya verdiği mesajda, “Bugün Kongre’ye Suriye’nin teröre destek veren ülke olarak sınıflandırılmasını iptal etme kararımı bildirdim. Yasalar gereği Kongre, bu kararı tamamlamak ve kesinleştirmek için 45 gün sürecek bir inceleme yapacak” ifadelerini kullandı.
Trump ayrıca ABD şirketlerinin Suriye’ye yatırım yapmaya ve ülkenin daha önce hiç olmadığı kadar kalkınmasına katkı sağlamaya hazır olduğunu belirtti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise bu tarihi adımın, Suriye’nin toparlanması ve yeniden imarı için yeni fırsatlar oluşturacağını, uluslararası ticaret, yatırımlar ve finansal transferlerin kolaylaşmasının önünü açacağını ifade etti.
2- Suriye-ABD ilişkilerinde yeni sayfa
Suriye ile ABD arasındaki görüşmeler, iki ülke ilişkilerinde yeni bir döneme geçişin işareti olarak değerlendirildi.
Suriye Cumhurbaşkanı El-Şara ve Trump, işbirliğinin geliştirilmesi, Suriye’nin egemenliği ve toprak bütünlüğünün desteklenmesi ile bölgede güvenlik ve istikrarın güçlendirilmesi konularını ele aldı.
El-Şara ayrıca ABD’nin Suriye ve Irak Özel Temsilcisi Thomas Barrack ile ABD Kongresi üyelerinden oluşan bir heyetin katılımıyla görüşme gerçekleştirdi. Görüşmelerde yeniden imar çalışmalarının desteklenmesi, kalan yasal kısıtlamaların kaldırılması ve ekonomik ile yatırım işbirliğinin genişletilmesi ele alındı.
Barrack, Suriye’nin bölgenin geleceğindeki rolünün önemine dikkat çekerken, Senatör Jeanne Shaheen ise Suriye’nin teröre destek veren ülkeler listesinden çıkarılmasının yatırımları teşvik etmek ve yaptırımlarla ilgili yasal engelleri kaldırmak açısından temel bir adım olduğunu belirtti.
3- Fransa ile ilişkilerde yeni dönem ve büyükelçi değişimi
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un geçen salı günü Şam’a gerçekleştirdiği ziyaret, iki ülke ilişkilerinde önemli bir dönüm noktası oldu.
Ziyaret, Suriye’nin yeniden özgürleşmesinden sonra bir Avrupa liderinin gerçekleştirdiği ilk ziyaret ve bir Fransız cumhurbaşkanının 17 yıl aradan sonra Şam’a yaptığı ilk ziyaret olarak kayda geçti.
Görüşmeler sonucunda iki ülke arasında büyükelçilerin yeniden görevlendirilmesi konusunda anlaşmaya varıldı. Bu adımın, Şam ile Paris arasındaki işbirliğini güçlendirmesi bekleniyor.
Macron, Fransa’nın Suriye’nin birliği ve istikrarına desteğini yineledi, İsrail’in ihlallerini kınadı ve işgal ettiği Suriye topraklarından çekilmesi gerektiğini vurguladı.
Fransa’nın uluslararası platformlarda Suriye’yi desteklemeye, yeniden imar, altyapı, enerji ve ticaret alanlarında işbirliğini artırmaya hazır olduğunu belirten Macron, ayrıca devrik rejim ailesinden bir kişinin yasa dışı kazanç olarak elde ettiği belirtilen 50 milyon avrodan fazla miktarın iadesine hazır olduklarını ifade etti.
4- Hayati alanlarda Fransız yatırımları
Suriye-Fransa temasları kapsamında ekonomik, yatırım, sağlık ve kalkınma alanlarında anlaşmalar ve mutabakat zabıtları imzalandı.
Bu adımların, Fransız şirketlerinin toparlanma ve yeniden imar projelerine katılımı için yeni imkanlar oluşturduğu belirtildi. ABD yaptırımlarının kaldırılması sürecinin de yatırım ve ticaret ortamını daha cazip hale getireceği ifade edildi.
5- NATO Zirvesi kapsamında Türkiye desteğinin güçlenmesi
Suriye Cumhurbaşkanı El-Şara’nın, çarşamba günü NATO Zirvesi’nin düzenlendiği merkezde Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşme, Suriye’nin diplomatik sürecinde önemli bir başka adım oldu.
Erdoğan, Türkiye’nin Suriye ve kurumlarına yönelik desteğinin devam edeceğini belirtti.
İki lider, bölgesel konularda işbirliği ve koordinasyonun genişletilmesi, güvenlik ve istikrarın güçlendirilmesi ile toparlanma çabalarının desteklenmesi konularını ele aldı.
Görüşmenin NATO Zirvesi gibi önemli bir uluslararası platformda gerçekleşmesi, Suriye’nin siyasi görünürlüğünü artıran gelişmelerden biri olarak değerlendirildi.
6- Suriye’nin egemenliği ve birliğine uluslararası destek
Görüşmeler, uluslararası ortaklar arasında Suriye’nin egemenliği ve toprak bütünlüğünün korunmasına yönelik açık bir uzlaşı olduğunu ortaya koydu.
ABD, Fransa ve Türkiye, ülkenin birliğinin korunması ve devlet kurumlarının desteklenmesinin önemini vurgulayarak, Suriye’nin istikrarına yönelik uluslararası desteğin arttığını gösterdi.
7- Suriye diplomasisinde benzeri görülmemiş açılım
Suriye’nin, onlarca yıl sonra ilk kez uluslararası toplumdan açık destek gördüğü belirtilirken, bunun ülkenin yeniden özgürleşmesinin ardından yürüttüğü diplomatik girişimlerin sonucu olduğu ifade edildi.
Suriye’nin karşılıklı saygı ve ortak çıkarlar temelinde, farklı uluslararası ortaklarla ilişkilerini geliştirmeye çalıştığı, geleneksel ittifak ve kutuplaşmalardan uzak dengeli ilişkiler kurmayı hedeflediği aktarıldı.
Bu durum, Cumhurbaşkanı El-Şara’nın dünya ve bölge liderleriyle gerçekleştirdiği görüşmeler ile üst düzey resmi ziyaretlerin yeniden başlamasında kendini gösteriyor.
8- Toparlanma ve yeniden imar fırsatlarının güçlenmesi
Son görüşmelerin sonuçlarının, ABD yaptırımları dosyasının tamamlanması, Fransa ile ilişkilerin geliştirilmesi, Türkiye ile işbirliğinin güçlendirilmesi ve yatırımların çekilmesi yoluyla ekonomik toparlanma ve yeniden imar için geniş fırsatlar oluşturduğu belirtildi.
Bu adımların, Suriye’nin yeniden özgürleşmesinden bu yana izlediği siyasi ve diplomatik sürecin devamı olduğu, ülkenin uluslararası izolasyonu aşmasına, Doğu ve Batı ile dengeli ortaklıklar kurmasına ve bölgesel istikrara katkı sağlamasına yardımcı olduğu kaydedildi.
Y.K
