ABD Başkanı Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Pekin’de bir araya gelerek ticaret, İran, Tayvan ve yapay zekâ gibi kritik konuları görüştü. Şi, iki ülkenin “rakip değil, ortak” olması gerektiğini vurgularken, Trump ilişkilerin geleceğini “parlak” olarak nitelendirdi. Zirvede ayrıca Tayvan’a silah satışı ve gümrük ateşkesi gibi ekonomik meseleler ele alındı.
Pekin (SANA) – ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında Çin’in başkenti Pekin’de Perşembe günü başlayan zirvede, iki ülke arasındaki birçok hassas konu masaya yatırıldı. Gündemde yükselen ticari gerilimlerin kontrolü, İran’la devam eden savaş ve Tayvan’ın geleceği gibi kritik konular bulunuyor.
Zirvenin açılışında konuşan Şi, dünyanın “çalkantılı bir dönemde ve yeni bir yol ayrımında” olduğunu vurgulayarak, “Bugün esas soru, Çin ve ABD’nin büyük güçler ilişkilerinde yeni bir model oluşturup küresel zorluklarla birlikte başa çıkıp uluslararası istikrarı artırıp artıramayacağıdır” dedi.
Şi: ortak, rakip değil
Şi, iki ülkenin “rakip değil, ortak” olması gerektiğini, 2026 yılının Çin-ABD ilişkilerinde “yeni bir dönemin başlangıcı” olmasını umduğunu belirtti. Ekonomik bağların karşılıklı yarara dayandığını vurgulayan Şi, “Ekonomi ve ticaret ekiplerimiz dün genel olarak dengeli ve olumlu sonuçlar elde etti; bu hem halklar hem de dünya için sevindirici bir gelişmedir” dedi.
Tayvan: En Hassas Konu
Tayvan konusunda Şi, Tayvan Boğazı’nda barış ve istikrarın Çin-ABD ilişkilerinde en önemli ortak payda olduğunu söyledi. Tayvan meselesinin doğru yönetilmesi halinde ilişkilerde genel bir istikrar sağlanabileceğini, aksi durumda ise ciddi krizler ve çatışmaların yaşanabileceğini belirtti.
Trump: mükemmel bir gelecek
Trump ise iki ülke ilişkilerinin “mükemmel bir geleceğe” sahip olacağını, Çin lideriyle dostane ilişkilerinden övgüyle söz ederek ikili ilişkilerin “her zamankinden daha iyi olacağını” ifade etti. Trump’ın yüksek düzeyli ticaret heyetinde Nvidia CEO’su Jensen Huang ve Elon Musk gibi isimlerin bulunması, ABD’nin Çin’e ve liderine duyduğu saygıyı gösteriyor ve ticaret ile yatırımların geliştirilmesini amaçlıyor.
İran ve ticaret dosyaları
Zirvede İran konusu da gündeme geldi. Trump, ABD yaptırımlarına rağmen Çin’in İran petrolünün büyük bölümünü aldığını hatırlatarak uzun görüşmeler yapılacağını söyledi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise Pekin’in Tahran’a davranışlarını değiştirme konusunda daha aktif rol almasını talep etti.
Zirvede ayrıca Çin’in nadir toprak ihracat kısıtlamaları, yapay zekâ alanındaki rekabet, ticari ilişkilerdeki gerilim ve geçen yıl Ekim ayında varılan gümrük ateşkesi anlaşmasının bir yıl daha uzatılması konuları ele alınıyor.
Tayvan’a silah satışı görüşülecek
Tayvan meselesiyle ilgili olarak Trump, ABD’nin Tayvan’a silah satışlarını Şi ile görüşeceğini açıkladı; bu adım Washington’un geleneksel olarak Pekin ile danışmadan hareket etmeme politikasından bir sapma olarak görülüyor.
Her iki taraf da zirveden somut kazanımlar elde etmeyi ve küresel etkisi olan ikili ilişkilerde istikrarı sağlamayı amaçlıyor. Trump ayrıca 2026 yılı içinde Şi’nin ABD’yi ziyaret etmesi için tarih belirlemeyi planlıyor.
