Suriye ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki ilişkilerde tarihi bir dönüm noktası yaşanıyor. Belçika’nın başkenti Brüksel’de düzenlenen ilk Üst Düzey Siyasi Diyalog oturumu, Suriye’nin yeniden inşası ve AB ile askıya alınan ortaklık anlaşmalarının yeniden canlandırılması gündemiyle toplandı.
Brüksel (SANA) – Suriye Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanı Esad Hasan El-Şeybani ve Avrupa Komisyonu’nun Akdeniz’den Sorumlu Üyesi Dubravka Šuica’nın katılımıyla gerçekleşen görüşmelerde, Suriye’nin “yeni dönem” olarak adlandırdığı toparlanma süreci ve uluslararası işbirliği modelleri detaylandırıldı.
El-Şeybani: Suriye yeni ortaklıklar inşa ediyor
Dışişler Bakanı El-Şeybani, forumun açılışında yaptığı konuşmada, Suriye’nin 14 yıl süren savaş ve izolasyon döneminden çıktığını vurguladı. Bakan El-Şeybani, “Suriye bugün, dünyadan kendi geleceğini onun adına yönetmesini istemiyor. Biz buraya karşılıklı çıkar, sorumluluk ve uzun vadeli istikrara dayalı gerçek ortaklıklar kurmaya geldik.” dedi. Suriye’nin son bir buçuk yılda köklü bir değişim yaşadığını belirten El-Şeybani, hükümetin ekonomiyi güçlendirme, yatırımı teşvik etme ve kurumları canlandırma hedeflerine odaklandığını kaydetti.
Toparlanma sürecinde kurumsal şeffaflık vurgusu
Suriye’nin istikrarının Akdeniz ve Avrupa’nın istikrarı için elzem olduğunu ifade eden Bakan El-Şeybani, kamu kurumlarının şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleriyle iyileştirildiğini belirtti. El-Şeybani, Avrupa kurum ve şirketleri için Suriye’de vaat edilmiş iş alanları olduğunu dile getirerek, işbirliğini yeniden inşa etmek için gereken araçların mevcut olduğunu ancak asıl ihtiyacın gerçek bir siyasi irade olduğunu vurguladı.
Dönüşüm ulusal bir mesai olarak nitelendirildi
Dışişleri Bakanı El-Şeybani, yaşanan dönüşümün egemen ve kurumsal bir birikimin sonucu olduğunu ifade etti. Suriyelilerin 14 yıllık savaşın yanı sıra 60 yıllık diktatörlük döneminin yıkımlarıyla da mücadele ettiğini belirten Bakan El-Şeybani, toparlanma sürecinin tamamen Suriye mülkiyetinde ve liderliğinde yürütüldüğünün altını çizdi.
Ulusal toparlanma için belirlenen öncelikler
Mart ayında yayımlanan “Toparlanma Öncelikleri Bildirisi”ne değinen El-Şeybani, bu çerçevede stratejik hedeflerini sıraladı. Altyapı, enerji, su ve ulaşım ağlarının restorasyonunun yanı sıra; sağlık, eğitim ve sosyal destek sektörlerinin yeniden inşasının temel öncelikler olduğunu belirtti. Ayrıca, finansal ve idari sistemlerin geliştirilerek etkin bir yönetim modelinin oluşturulacağı bilgisini paylaştı.
Uluslararası işbirliğinde “Tek Pencere” dönemi
Hükümetin uluslararası işbirliğini organize etmek için üç temel kural üzerine kurulu bir metodoloji oluşturduğunu açıklayan El-Şeybani, bunları; Dışişleri Bakanlığı yönetimindeki “Tek Pencere” koordinasyonu, ulusal kurumlara saygı ve kapasite geliştirmeye dayalı sürdürülebilirlik olarak tanımladı. El-Şeybani, Suriye’nin sadece bir “kriz bölgesi” değil, beşeri sermayesi yüksek bir yatırım alanı olarak görülmesi gerektiğini söyledi.
Kadiş: Toparlanma dört temel geçişten oluşuyor
Suriye Dışişleri Bakanlığı Uluslararası İşbirliği Dairesi Müdürü Kuteybe Kadiş, toparlanma sürecinin teknik şemasını sundu. Kadiş, sürecin; hasardan işlerliğe, işlerlikten hizmete, hizmetten güvene ve nihayetinde sürdürülebilirliğe uzanan dört halkadan oluştuğunu belirtti. Projelerin seçimi ve kaynakların yönlendirilmesinde ulusal sahiplik ve doğrudan etkinin temel kriterler olduğunu vurguladı.
Savaş kalıntısı mayınlar en büyük engel
Kadiş, devrik rejimden kalan mayınların ve savaş kalıntılarının kalkınma önündeki en büyük engel olduğunu hatırlattı. Geçtiğimiz yıl 500’den fazla çocuğun bu mayınlar nedeniyle hayatını kaybettiğine dikkat çeken Kadiş, “Mayın temizliği sadece bir tercih değil, altyapı ve toparlanma projelerinin hayata geçirilmesi için mutlak bir şarttır.” ifadelerini kullandı.
Avrupa Birliği’nden 175 milyon euroluk paket
Avrupa Komisyonu Üyesi Dubravka Šuica, AB’nin Suriye’nin toparlanma çabalarını desteklemek için 175 milyon euroluk bir mali paket hazırladığını, yıl sonunda ise ek bir paket daha sunulacağını duyurdu. Šuica, bu fonların kamu ve özel sektör yatırımlarını teşvik edeceğini, ayrıca uluslararası kalkınma bankalarının yeniden inşa sürecine dahil olmasını sağlayacağını belirtti.
Mültecilerin dönüşü ve yatırım konferansı planı
Šuica, AB’nin mültecilerin gönüllü ve güvenli dönüşünü kolaylaştırmak için çalıştığını ve bu kapsamda yıl sonunda bir yatırım konferansı düzenleneceğini açıkladı. Öte yandan, AB Dış Politika Şefi Kaja Kallas’ın gündeme getirdiği, 2011 yılında askıya alınan 1978 Ortaklık Anlaşması’nın tam olarak yeniden başlatılması önerisi de Brüksel’deki görüşmelerin en kritik başlıklarından biri oldu.
T.K / İ.K