Uluslararası baskıların artması ve askeri gerilimi tırmandırma alanının daralmasının ardından İran ve İsrail, ABD Başkanı Donald Trump’ın derhal ateşkes çağrısı üzerine doğrudan karşılıklı saldırılarını askıya aldı.
Başkentler (SANA) – Uluslararası baskıların artmasını ve askeri gerilimi tırmandırma alanının daralmasını yansıtan bir gelişmeyle İran ve İsrail, bölgenin geniş çaplı bir çatışmaya sürüklenmesi endişesini doğuran doğrudan karşılıklı saldırı dalgasının ardından, ABD Başkanı Donald Trump’ın “derhal ateşkes” çağrısı üzerine saldırılarını askıya aldıklarını duyurdu.
Reuters ve CNN‘in aktardığına göre İran askeri komutanlığı, İsrail’in özellikle Lübnan’ın güneyine yönelik saldırılarının devam etmesi halinde operasyonlara yeniden başlanacağı uyarısında bulunarak, mevcut askeri operasyonları durdurduğunu teyit etti.
Buna karşılık Kanal 12 dahil İsrail medyasının Başbakan Binyamin Netanyahu’nun ofisine dayandırdığı haberlerde, İsrail’in İran’ın yeni bir caydırıcılık denklemi dayatma çabasını “kabul etmeyeceği” belirtilirken, Hizbullah milislerine yönelik operasyonların “tehdidi ortadan kaldırmak için gerektiği şekilde” süreceği vurgulandı. New York Times gazetesi de İsrailli askeri yetkililere dayandırdığı haberinde, Netanyahu’nun orduya, İran’a yönelik yeni bir saldırı düzenleme hazırlıklarını durdurması talimatını verdiğini aktardı.
Trump müdahale etti ve sükunet çağrısı yaptı
İran’ın operasyonları durdurma açıklaması, Trump’ın “nihai barış müzakerelerinin devam ettiğini” ve gerilimin bu süreci baltalayabileceğini belirterek yaptığı acil ateşkes çağrısından birkaç saat sonra geldi. Trump, “Truth Social” platformu üzerinden yaptığı açıklamada, bir anlaşmaya varılmasının yakın olduğunu ancak henüz tamamlanmadığını ifade etti.
Medya raporlarına göre Trump, Netanyahu’dan acele etmemesini ve saldırıları genişletmemesini istedi. New York Times ve Axios sitesine konuşan İsrailli siyasi kaynaklar da İsrail’in, “ABD’nin talebi üzerine” bazı hava operasyonlarını zaten durdurmuş olduğunu ifşa etti.
Gerilimin son saatlerinde karşılıklı bir dizi saldırı gerçekleşti. İran’ın İsrail içindeki bazı mevzilere füze fırlatmasının ardından İsrail; İran içinde, füze programlarıyla bağlantılı olduğunu iddia ettiği askeri tesisler ve petrokimya komplekslerinin de aralarında bulunduğu noktaları hedef aldı.
Piyasaların tepkisi: Petrol düştü, altın dengelendi
Son gelişmeler küresel piyasalardaki endişeleri hafifletti. Reuters’a göre, çatışmanın seyrinde geçici bir sükunet beklentisiyle petrol fiyatları, gerilimin zirve yaptığı dönemdeki kazançlarını geri çekti.
Finansal analistler, gelecekte kurulacak herhangi bir anlaşmanın enerji kaynaklı enflasyonist baskıları azaltacağına işaret ederken, ateşkes ihtimaline dair haberlerin ardından güvenli limanlara olan talebin azalmasıyla altın fiyatlarında da sert dalgalanmaların ardından nisbi bir istikrar görüldü.
Diplomatik baskılar sürüyor
Buna paralel olarak, bölgesel arabulucular vasıtasıyla diplomatik hareketlilik de sürüyor. Reuters ve CNN’e konuşan kaynaklar, Washington ile Tahran arasında dolaylı iletişim kanallarının aktif kalmaya devam ettiğini belirtti.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, nihai hedefe ulaşılması yaklaşırken ülkesinin çatışmaya barışçıl bir diplomatik çözüm bulmak için ortaklarıyla yoğun şekilde çalıştığını ifade ederek tüm tarafları itidalli olmaya ve barışa daha büyük bir şans tanımaya çağırdı.
Öte yandan Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA), askeri ve siyasi gerilimin sürdüğü bir ortamda İran üzerindeki uluslararası baskının kapsamının genişlediğinin bir göstergesi olarak, Tahran’a nükleer tesisleri konusunda işbirliğini yeniden başlatma çağrısında bulundu.
Son gelişmeler, İran içindeki hassas bölgelerin hedef alınmasıyla birlikte askeri ve siyasi gerilimin eşi benzeri görülmemiş bir seviyeye ulaştığını gösteriyor. Henüz kalıcı ve sabit mutabakatların sağlanamamış olması nedeniyle süreç, her an yeniden tırmanma ihtimaline açık görünmeye devam ediyor.
V.K / İ.K
