WASHINGTON (SANA) – ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’na yönelik söylem değişikliği dikkati çekerken, küresel petrol fiyatlarındaki sert yükselişin Amerikan ekonomisi üzerindeki baskısı artıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz çarşamba günü yaptığı açıklamada ülkesinin artık Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrole bağımlı olmadığını ve başka hiçbir ülkenin petrolüne ihtiyaç duymadığını vurguladı. Ancak bu açıklamadan birkaç gün sonra Trump, Truth Social platformu üzerinden tonunu sertleştirerek, “Boğazı açın… Yoksa cehennemi yaşarsınız, sadece izleyin.” ifadeleriyle tehditte bulundu.
Amerikan haber kanalı CNN’de yer alan bir analizde, Trump’ın “kayıtsızlık” noktasından “tehdit” diline geçiş yapmasının temel nedeni olarak, petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki keskin yükseliş gösterildi.
Petrol fiyatlarında son dört yılın zirvesi
Trump’ın enerji konusundaki ilk konuşmasından bir gün sonra, perşembe günü ABD ham petrol fiyatları yüzde 11’den fazla artış göstererek varil başına 111 doların üzerine çıktı. Bu rakam, son dört yılın en yüksek seviyesi olmasının yanı sıra tarihteki en büyük günlük sıçramalardan biri olarak kayda geçti.
ABD’nin Orta Doğu petrolüne olan doğrudan bağımlılığı sınırlı olsa da Amerikan ekonomisinin küresel petrol piyasasına olan bağlılığı, herhangi bir bölgedeki arz kesintisinin fiyatları dünya genelinde ve ABD içerisinde doğrudan tetiklemesine neden oluyor.
Enerji maliyetleri ekonomiyi baskılıyor
Yükselen petrol ve doğal gaz fiyatları ABD ekonomisi üzerinde etkisini hissettirmeye başladı. Orta ve düşük gelirli kesim artan akaryakıt maliyetleri nedeniyle zorluk yaşarken, küçük işletmelerin fiyat artışlarını tüketiciye yansıtamaması istihdam üzerinde baskı oluşturuyor.
Ekonomistler, yüksek enerji fiyatlarının seyahat ve tüketim harcamalarını kısıtlayarak genel bir ekonomik yavaşlamaya yol açmasından endişe ediyor. Wall Street analistlerine göre, petrol fiyatlarındaki her 10 dolarlık artış, ABD GSYİH’sini 0,1 ile 0,4 puan arasında aşağı çekiyor. Mevcut 40 dolarlık fiyat artışının büyümeyi 1 puan eksiltebileceği ve mart ayı yıllık enflasyonunu yüzde 3,5 seviyesine çıkararak işçi ücretlerindeki artışı eritebileceği öngörülüyor.
Gözler Hürmüz Boğazı için verilen mühlette
İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçiş için ücret alma niyetini açıklamasıyla tırmanan gerilim, petrol fiyatlarında oynaklığı artırdı. Uzmanlar, boğazın kısmi olarak açılması durumunda dahi günlük 4,4 ila 8 milyon varillik bir arz açığının süreceğini tahmin ediyor.
Dünya genelinde gözler, Trump’ın İran’a boğazı tamamen açması için tanıdığı süre olan salı günü ABD Doğu Kıyısı saatiyle 20.00’ye çevrildi. Bu kritik mühletin sonunda askeri bir müdahalenin mi gerçekleşeceği yoksa diplomatik girişimlerin mi sonuç vereceği bekleniyor.
